Geniz eti büyümesi nedir? Belirtileri, nedenleri ve tedavisi

Kategori: Çocuk Sağlığı, Kulak Burun Boğaz, Sağlık Sözlüğü Print

tekrarlayan_geniz_eti_buyumesiGeniz eti, bademciklere benzeyen ve bademciklerin hemen üstünde, boğazın arkasında bulunan küçük doku parçalarıdır. Hem geniz etleri (adenoidler) hem de bademcikler soluduğunuz veya yuttuğunuz zararlı bakterileri ve virüsleri yakalayarak vücudun sağlıklı kalmasına yardımcı olur. Geniz etleri bebekler ve küçük çocuklar için enfeksiyon savaşçıları olarak önemli işler yapmaktadır. Vücuda giren mikropları yakalayan ve enfeksiyonla savaşmaya çalışan geniz eti bazen geçici olarak büyür. Geniz eti büyümesi genellikle çocukların en sık enfeksiyonla karşı karşıya kaldıkları dönemde, 3-7 yaş arasında görülür. Yaş ilerledikçe büyüme azalır ve erişkinlikte geniz eti neredeyse kayıp olur. Geniz eti büyümesi bazen sorun yaratmasa da bazen enfekte olabilir. Eğer geniz etleri çok fazla enfekte olursa, cerrahi müdahaleyle çıkarılması gerekebilir. Bu operasyonda çoğu zaman, bademcikler ve geniz etleri beraber alınır. Geniz eti büyümesinde cerrahi müdahalelerde hasta operasyon günü taburcu olabilir ve normal hayatına devam edebilir.

Geniz eti büyümesi (Adenoid Vejetasyon) neden olur?

Doğumdan itibaren var olan geniz eti, çocuk 5 yaşına gelene kadar büyümeye devam eder ve normalde, 7 yaşından sonra küçülmeye başlar. Yetişkinlikte ise önemli ölçüde küçülürler.

Geniz etleri, burun boşluğunun arkasını boğaza bağlayan bölgede yer alırlar. Vücudunuzun enfeksiyonlara karşı savaşmasına yardımcı olacak antikorlar üretirler. İlk yıllarda, adenoidler, bakterileri ve vücuda burun kanalından giren virüsleri yakalayarak bebeklerin enfeksiyondan korunmasına yardımcı olur.

Geniz etleri enfekte oldukları zaman genellikle büyür, ancak enfeksiyon azaldığında normal boyutlarına geri döner. Bununla birlikte, bazı durumlarda, enfeksiyon giderildikten sonra bile adenoidler büyümeye devam eder. Geniz eti büyümesi alerjiden de kaynaklanabilir. Bazı çocuklar ise doğuştan geniz eti büyümesi problemine sahiptir.

Geniz eti büyümesinin belirtileri

  • Burun tıkanıklığı
  • Kulak sorunları
  • Uyku sorunları
  • Horlama
  • Boğaz ağrısı
  • Yutma güçlüğü
  • Boyunda şişmiş bezler
  • Burun içinden nefes alma problemleri
  • Orta kulakta sıvı birikmesi sonucu oluşabilecek işitme sorunları
  • Solunum problemi kaynaklı çatlamış dudaklar ve ağız kuruluğu
  • Uyku apnesi

Çocukluk çağında geniz eti hastalıkları ve tedavisi

Geniz eti büyümesi tanısı nasıl konulur?

Doktor ilk olarak çocuğunuzun yaşadığı semptomları soracaktır. Daha sonra özel bir ayna yardımıyla ve burun içinden ilerleyerek kullanabileceği esnek bir endoskop aletiyle bakarak geniz etlerini görmeye çalışır. Doktorunuzun bulduklarına bağlı olarak, çocuğunuzun enfeksiyon seviyesini tespit etmek için bir kan testine ihtiyacı duyabilir. Bazı durumlarda, ise boğaza X-ışını ile bakmak gerekebilir.

Daha şiddetli vakalarda çocuğunuzda uyku apnesi olup olmadığını anlayabilmek için bir uyku çalışması yapılır. Bu çalışma sırasında çocuğunuz bir klinikte gece boyunca uyuyacak ve nefes alma ve beyin aktivitesi elektrotlar kullanılarak izlenecektir. Çalışma ağrısızdır, ancak bazı çocukların garip bir yerde uyuması zor olabilir.

Geniz eti büyümesi (Adenoid Vejetasyon) tedavisi

Tedavi, durumun ne kadar şiddetli olduğuna bağlıdır. Çocuğunuzun büyümüş geniz eti enfekte değilse, doktor ameliyatı yerine beklemeyi tercih edebilir. Bazı durumlarda çocuk büyüdükçe geniz etleri kendiliğinden küçülecektir.

Diğer durumlarda, doktor büyümüş geniz etini küçültmek için burundan kullanılan steroid gibi ilaçlar tavsiye edebilir. Fakat tüm bu tedavilere rağmen geniz eti sorunlara yol açmaya devam ederse, çocuğunuzda;

  • Nefes alma zorluğu
  • Obstrüktif uyku apnesi
  • Tekrarlanan enfeksiyonlar
  • Sık sinüs enfeksiyonları
  • İşitme kaybının da eşlik ettiği kulak enfeksiyonları görülüyorsa doktor ameliyat ile geniz etinin çıkarılmasını önerecektir. Adenoidektomi olarak da adlandırılan bu prosedür oldukça basittir ve pek riski yoktur.

Geniz eti ameliyatı

Ameliyat, prosedür ne kadar yaygın veya basit olursa olsun, hem çocuklar hem de ebeveynler için korkutucu olabilir. Ameliyat süreci ve sonrası hakkında bilgi sahibi olmak ve çocuğunuzu buna hazırlamak hem size hem de çocuğunuza yardımcı olabilir.

Adenoidektomi sırasında:

  • Çocuğunuza genel anestezi verilir. Bu ameliyatın ameliyathanede yapılacağı anlamına gelir, böylece anestezi uzmanı çocuğunuzun genel durumunu takip edebilir.
  • Çocuğunuz yaklaşık 20 dakika uyuyacaktır.
  • Cerrah bademciklere ve / veya adenoidlere çocuğunuzun açık ağzından ulaşabilir. Cildi kesmeye gerek yoktur.
  • Cerrah geniz etini çıkarır ve sonra herhangi bir kanama varsa kontrol altına alır.
  • Çoğu durumda, çocuk operasyonun olduğu gün evine gidebilir. Ancak bazı durumlarda çocuklar gözlem için gece hastanede kalmak zorunda kalabilir.

Bir geniz eti ameliyatı sonrası iyileşme sürecinde çoğunlukla boğaz ve burun akıntısı, ağız kokusu, birkaç gün sürebilecek orta şiddette ağrı ve rahatsızlık görülebilir. Ameliyattan sonraki bir haftadan kısa bir süre içinde her şey normale döner ve geniz etinin neden olduğu problemler sona erer. Herhangi bir dikiş yoktur ve geniz etinin olduğu bölge doğal olarak iyileşir. Doktor herhangi bir enfeksiyona karşı korumak için bir antibiyotik reçete edecektir. Çocuğunuz ilk birkaç gün için hafif ağrı kesici de kullanabilir.

Ameliyat sonra 1 hafta boyunca çocuklarınızın milkshake ve dondurma gibi, aşırı soğuk yiyecek veya içecekler tüketmesini engellemeniz gerekir.

Çocuklarda geniz eti problemleri, nedenleri, belirtileri ve tedavisi

Yine zamanında tedavi edilmemiş kronik geniz eti büyümesi çocuklarda tıkayıcı uyku apnesi, üst solunum yolu direnç sendromu, yutma ve konuşma bozukluğu, tat ve koku alma da azalma, anormal yüz ve diş gelişimi, büyüme ve gelişme geriliği, sinüzit, farenjit ve akciğer enfeksiyonları gibi çeşitli problemlere yol açabilir. Çok sık görülen, tanı ve tedavisi oldukça kolay ve komplikasyonsuz olan bu çocukluk çağı hastalığının zamanında ele alınması çocukların sağlıklı gelişimi için çok önemlidir.


Kaynaklar
1- Enlarged Adenoids
2- Symptoms of Enlarged Adenoids
3- What Are Adenoids?

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla