Doç. Dr. Emre Özgü: HPV Aşısı ile Rahim Ağzı Kanseri Tarihe Karışabilir

Yazan Hatice Pala Kaya

29 Ocak 2026 | Kategori: Güncel / Literatür, Sağlık Gündemi Print

Rahim ağzı kanserinin önlenmesinde HPV aşılarının hayati bir öneme sahip olduğunu söyleyen Acıbadem Ankara Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Emre Özgü, “HPV ile rahim ağzı kanseri arasındaki ilişki son derece güçlüdür. Bu ilişki, sigaranın akciğer kanseriyle olan ilişkisinden daha sıkıdır. HPV’yi engelleyebilir ve bağışıklık sistemini bu virüsle mücadele edebilir hale getirebilirsek kanser gelişimini önleyebiliriz. Dünya Sağlık Örgütü rahim ağzı kanserini aşıyla ortadan kaldırılabilen ilk kanser türü olarak tanımladı. 2050 yılına kadar bu kanserin eradike edilmesi hedefleniyor” dedi.

Rahim Ağzı Kanserine Karşı “Güç Sende” Söyleşisi

‘Rahim Ağzı Kanseri Farkındalık Ayı’ dolayısıyla Acıbadem Ankara Hastanesi, Pembe İzler (Pİ) Kadın Kanserleri Derneği ve Sağlık Gönüllüleri Derneği’nin iş birliğinde “Rahim Ağzı Kanserine Karşı ‘Güç Sende’” başlıklı bir söyleşi düzenlendi. Ankara’da gerçekleştirilen etkinlikte, rahim ağzı kanserine ilişkin toplumsal farkındalığın artırılması hedeflendi. Söyleşi kapsamında katılımcılara hastalığın tanımı, bulaş yolları, korunma yöntemleri ile düzenli tarama programları ve HPV aşısının önemi hakkında bilgilendirme yapıldı.

Etkinliğin Moderatörlüğünü Meltem Cumbul Üstlendi

Oyuncu Meltem Cumbul’un moderatörlüğünü yaptığı etkinlikte, Acıbadem Ankara Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanları Doç. Dr. Emre Özgü ve Dr. Elif Demir ile Pİ Kadın Kanserleri Derneği Başkanı Seral Çelik konuşmacı olarak yer aldı. Açılış konuşmasını yapan Meltem Cumbul, rahim ağzı kanserinin farkındalığının meme kanserine kıyasla daha düşük bir alan olduğuna dikkat çekerek, “Oysa kadınlar için önemli sonuçları olan ve yaygın görülen bir kanser türü. Üstelik düzenli kontrol ve aşılamayla önlenebiliyor. Gücü yaratan ilk şey bilgi ve farkındalık” ifadelerini kullandı.

Rahim Ağzı Kanseri Sinsi İlerliyor, Tarama Hayati Öneme Sahip

Rahim ağzı kanserinin sinsi seyreden bir hastalık olduğunun altını çizen Doç. Dr. Özgü, hastalığın HPV adı verilen bir virüsten kaynaklandığını ve yavaş ilerlemesine rağmen kansere dönüşüm sürecinde hastalar tarafından fark edilebilecek belirgin bir bulgu vermediğini anlattı. Bu nedenle tarama programlarının büyük önem taşıdığını vurgulayan Doç. Dr. Özgü, rutin kadın doğum kontrolleri sırasında yapılan smear ve HPV DNA testleri sayesinde kanser gelişmeden önceki hücresel değişikliklerin saptanabildiğini, muayene sırasında dahi çıplak gözle fark edilebilecek bir değişiklik bulunmamasının da hastalığın “sinsi” olarak tanımlanmasının temel nedeni olduğunu ifade etti.

Gözle görülebilen lezyonlar ile akıntı, kanama düzensizliği veya cinsel ilişki sonrası kanama gibi şikayetlerin ortaya çıktığı durumlarda ise hastalığın çoğunlukla ilerlemiş evrede olduğunu belirten Doç. Dr. Özgü, düzenli taramanın rahim ağzı kanseriyle mücadelede vazgeçilmez bir unsur olduğunun altını çizdi.

Prof. Dr. Tayfun Güngör: HPV Aşısı ve tarama testleri rahim ağzı kanserini önleyebilir

Smear ve HPV DNA Testleriyle Erken Tanı Mümkün

Rahim ağzı kanserinin taranmasında temel olarak iki yöntem bulunduğunu belirten Doç. Dr. Emre Özgü, bu yöntemlerden birinin toplumda smear testi olarak bilinen Pap-smear testi, diğerinin ise HPV DNA testi olduğunu kaydetti. HPV DNA testinin virüsün varlığını saptadığını, smear testinin ise HPV’nin hücrelerde yol açtığı değişiklikleri ortaya koyduğunu dile getiren Özgü, ülkelerin tarama stratejilerini kendi sağlık politikalarına göre belirlediğini; Türkiye’de ise Sağlık Bakanlığı’nın HPV DNA temelli tarama programını tercih ettiğini ve bu yöntemin başarılı sonuçlar verdiğini bildirdi.

Her iki testin birlikte uygulanmasının daha fazla kişinin daha erken dönemde tespit edilmesine katkı sağladığını vurgulayan Doç. Dr. Özgü, rahim ağzı kanseriyle sınırlı kalmaksızın tüm kadın hastalıkları açısından yıllık kadın doğum kontrollerinin yapılmasının önemine dikkat çekerek, rutin kontroller sırasında yılda bir kez smear testi alınmasının tercih edildiğini sözlerine ekledi.

Rahim Ağzı Kanserinin Tek Suçlusu HPV

Rahim ağzı kanserinin temel nedeni olarak HPV virüsüne dikkat çeken Doç. Dr. Emre Özgü, HPV’nin yaklaşık 200 alt tipi bulunduğunu ve bunlardan 40’ının genital bölgede enfeksiyon yapabildiğini kaydetti. Genital bölgede görülen siğillerin de HPV türlerinden kaynaklanabildiğini vurgulayan Özgü, bu 40 türün bazılarına özellikle önem verdiklerini ve rahim ağzı kanserinin neredeyse tek sebebinin bu türler olduğuna işaret etti.

HPV’nin vücuttan atılamayıp kronik enfeksiyon oluşturduğunda, rahim ağzı hücrelerinde değişiklikler yaparak kansere dönüşme riskinin arttığını dile getiren Doç. Dr. Özgü, bu nedenle düzenli tarama ile virüsün varlığının ve olası risklerin tespit edilmesinin hayati önem taşıdığını vurguladı.

HPV aşısıyla dünya genelinde 4 milyon rahim ağzı kanseri vakası önlendi

Kadınların Yüzde 80’i Hayatının Bir Döneminde HPV ile Karşılaşıyor

HPV’nin davranışları hakkında artık daha fazla bilgiye sahip olduklarına değinen Doç. Dr. Özgü, HPV’nin kadınların yaklaşık yüzde 80’inin hayatlarının bir döneminde karşılaştığı, dünyada en sık gözlenen enfeksiyonlardan biri olduğu bilgisini verdi. Virüsün özellikle rahim ağzı kanserine yol açan tiplerinin büyük çoğunluğunun cinsel yolla bulaştığını ifade eden Özgü, ender durumlarda ise HPV pozitif annenin bebeğine, altını değiştirirken elleri aracılığıyla veya doğum sırasında aktif siğili varsa doğum kanalından geçerken bebeğin nefes borusuna bulaşabileceğini belirtti.

HPV’nin Çoğu Enfeksiyonu Bağışıklık Sistemi Tarafından Temizleniyor

Doç. Dr. Emre Özgü, tüm HPV enfeksiyonlarının kansere yol açmadığını, bağışıklık sisteminin bu süreçte büyük öneme sahip olduğunu, rutinde HPV pozitifliği saptanan kadınların yaklaşık yüzde 80’inin birinci, yüzde 90’ının ise ikinci yılın sonunda virüsü vücuttan temizlediğini anlattı.

Kronik enfeksiyon halinde kalan vakalarda kanser riskinin ortaya çıktığına dikkat çeken Doç. Dr. Özgü, bağışıklığın güçlü tutulması ve genel sağlığın korunmasının HPV’den korunmada etkili olduğunu dile getirdi. Genital siğillerin HPV’nin bazı tipleri tarafından oluşturulduğunu, ancak siğil yapan tiplerin kanser riski taşımadığını, kanser yapan tiplerin de siğil oluşturmadığını belirten Doç. Dr. Özgü, her iki tipin sıklıkla birlikte görüldüğünü ve bu durumda hastalarda daha detaylı HPV testi yapılması gerektiğini sözlerine ekledi.

Tedavi Sonrası HPV’nin Aynı Tipi Tekrar Enfekte Etmez

HPV tedavisi sonrası virüsün tekrarlama veya yeniden bulaşma riskine ilişkin de açıklamalarda bulunan Doç. Dr. Özgü, aynı tipteki HPV enfeksiyonunun tedavi sonrası neredeyse hiç tekrar etmediğini, vücudun bu tipe karşı bağışıklık oluşturduğunu kaydetti. Doç. Dr. Özgü, HPV’nin çok sayıda farklı alt tipi bulunduğu için farklı tiplerle yeni enfeksiyonların olabileceğini ve bu nedenle tedavi sonrasında taramalara düzenli olarak devam edilmesi gerektiğini vurgulayarak, aynı virüsle tekrar enfeksiyon riskinin özellikle tek partnerli kişilerde düşük olduğunu, ancak farklı HPV tiplerine karşı dikkatli olunması gerektiğinin altını çizdi.

Prof. Dr. Polat Dursun: Kadın kanserleri giderek artıyor, HPV aşıları dikkate alınmalı!

Sigara, HPV Pozitifliği ve Rahim Ağzı Kanseri Riskini Artırıyor

HPV enfeksiyonunun kontrolünde bağışıklık sisteminin en önemli silah olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Emre Özgü, sigara kullanımının bağışıklığı baskılayarak rahim ağzı kanseri ve HPV’ye bağlı öncü lezyonların gelişiminde ciddi bir risk faktörü olduğunun altını çizdi.

Açılış konuşmasını yapan Meltem Cumbul, rahim ağzı kanserinin farkındalığının meme kanserine kıyasla daha düşük bir alan olduğuna dikkat çekti.

Kötü beslenme ve aşırı stres gibi bağışıklığı zayıflatan diğer etkenlerin de risk oluşturduğunu ancak sigaranın en belirleyici faktörlerden biri olduğunu kaydeden Doç. Dr. Özgü, HPV pozitifliği saptanan hastalarda sigaranın bırakılması konusunda güçlü uyarılarda bulunduklarını, rahim ağzı kanseri tanısı alan hastalarda sigara kullanımının normalden iki kat daha fazla görüldüğünü ve bu durumun hastalık riskini önemli ölçüde artırdığını söyledi.

Korunma yöntemlerine de değinen Doç. Dr. Özgü, prezervatif gibi bariyer yöntemlerinin HPV bulaşma riskini yaklaşık yüzde 70 oranında azaltabileceğini, ancak spiral gibi yöntemlerin virüs üzerinde olumlu veya olumsuz bir etkisi bulunmadığını kaydetti.

HPV Aşısı 20-25 Yıldır Güvenle Uygulanıyor

Söyleşide HPV aşılarının etkinliğine ilişkin açıklamalarda bulunan Doç. Dr. Emre Özgü, HPV ile rahim ağzı kanseri arasındaki ilişkinin bilimsel olarak net bir şekilde ortaya konduğunu söyledi. HPV aşısının rahim ağzı kanserini önlemede son derece etkili olduğunu ve uzun yıllardır kullanıldığını belirten Doç. Dr. Özgü, “Yaklaşık 20-25 senedir aşı var piyasada. Esas hedef kitlemiz 9-15 yaş arasında, daha önce HPV ile karşılaşmadığına emin olduğumuz çocuklar. Birçok ülkede HPV aşısı ulusal aşılama takvimi içinde yer alıyor ve aşılanmaya başlayan çocuklar artık yetişkin oldular. Onlar hala takip altındalar ve kanser olmuyorlar. Aşının etkili olduğunu artık biliyoruz” dedi.

Rahim ağzı kanseri (serviks) nedir? Belirtileri, nedenleri ve tedavisi

Aşılama dozlarına da değinen Doç. Dr. Özgü, “Aşı, 9-15 yaş arasında iki doz olarak yapılıyor ve ömür boyu koruyuculuğu sağlıyor. 15 yaş üzerinde ise her yaştaki kadını aşılayabiliyoruz, bu yaş grubunda aşı üç doz şeklinde uygulanıyor” ifadelerini kullandı.

HPV Aşısı, Farkındalık ve Ulusal Aşılama ile Daha Etkili Olacak

HPV aşısının yaygınlaştırılmasında çeşitli zorluklar bulunduğunu belirten Doç. Dr. Emre Özgü, “Dünyada yaklaşık 60 ülkenin ulusal aşılama takviminde HPV aşısı yer alıyor, 20 civarında ülkede hem kızlar hem erkekler aşılanıyor. Biz öncelikle tarama tarafını daha fazla yaygınlaştırmaya çalıştık. Bunun birçok nedeni var; farkındalığın az olması ve bazı tabular. Aşının, kişilere ekstra cinsel özgürlük vereceğine dair yanlış inanışlar, ‘Benim başıma gelmez, benim ihtiyacım yok’ gibi düşünceler mevcut. Ancak bunu nereden bulacağımız, bağışıklık sistemimizin nasıl yanıt vereceğini bilmiyoruz” diye konuştu.

Aşının etkinliğini artırmak için ulusal aşılama takviminin içerisine dahil edilmesinin önemine değinen Özgü, “Bu süreç zaman alacak ama çocukluk çağından başlayıp aşılamaya başlarsak çok daha olumlu sonuçlar göreceğiz. O zamana kadar taramalarla risk faktörlerini ortadan kaldırıp, öncü lezyonlarla mücadele ederek aşılanmamış bireyleri de bu hastalıktan korumamız gerekiyor” ifadelerini kullandı.

HPV virüsü nasıl bulaşır? Rahim ağzı kanserinin tanı ve tedavisi

Dr. Elif Demir: HPV’ye Karşı Sadece Kızlar Değil, Erkek Çocuklar da Aşılanmalı

Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Dr. Elif Demir de konuşmasında, rahim ağzı kanserinin aşı ile önlenebilen tek kanser türü olduğu konusunda toplumsal farkındalığı artırmanın çok önemli olduğunu vurguladı. Dr. Demir şöyle konuştu: “Yaygın bir aşılama programının sağlanması özellikle genç kızların aşılanmasının sağlanması gerekiyor. Ancak sadece kız çocukları değil, erkek çocukların da kendilerini ve partnerlerini korumaları için aşılanması çok büyük önem taşıyor. Kadınlarda HPV aşısı, üst yaş sınırı olmadan tüm kadınlara yapılabiliyor. Çocukluk çağında iki doz aşı yeterli iken erişkin dönemde üç doz aşı uygulanmaktadır.”

Pİ Kadın Kanserleri Derneği Başkanı Seral Çelik: “Rahim Ağzı Kanseri Konuşulmuyor, Toplumsal Ön Yargılar Engel Oluyor”

Kadınların, rahim ağzı kanseri deneyimlerini paylaşmakta çoğu zaman çekimser kaldıklarını, bunun en önemli nedenlerinden birinin “mahalle baskısı” olduğunu belirten Seral Çelik, şu bilgileri paylaştı:

“Kadın ‘rahim ağzı kanseri oldum’ dediğinde akla genellikle ya kendisinden ya partnerinden kaynaklandığı geliyor. Bu kişi zaten kanser tanısı almış, yaralanmış ve ayrıca önlenebilir bir kanser olduğunu bilmediği için büyük bir şok yaşıyor. Toplumsal ön yargılarla da boğuşuyor; kendi cinselliği ve partnerinin cinselliği sorgulanıyor. Bu yüzden hastalar çoğunlukla sadece uzmanlarıyla veya en fazla yakın arkadaşlarıyla konuşuyor.”

Çelik, toplumsal bilinçlenmenin önemine dikkat çekerek, “Cinselliği doğal kabul etmez, cinsel yolla bulaşan hastalıklar konusunda kişileri eğitmezseniz, önlem ve korunma yöntemleri hakkında bilgiler az bilinir. Bu nedenle rahim ağzı kanseri konuşulabilir bir konu hâline gelmiyor. Biz buna karşı çıkıyoruz” ifadelerini kullandı.

Türkiye’de Her Yıl Yaklaşık 3 Bin Kadın HPV ile Tanışıyor

Pembe İzler Kadın Kanserleri Derneği Başkanı Seral Çelik, Türkiye’de her yıl yaklaşık 3 bin kadının HPV enfeksiyonuna bağlı olarak rahim ağzı kanseri ile karşılaştığını açıkladı. Çelik, rahim ağzı kanseriyle karşı karşıya kalan kadınların tanı sonrası ölüm oranlarının ciddi boyutlarda olduğuna dikkat çekti.

Smear testi nedir? Neden ve nasıl yapılır? HPV ve Pap simir

Rahim Ağzı Kanseri Sadece Hastayı Değil, Yakınlarını da Etkiliyor

Rahim ağzı kanserinin yalnızca hastayı değil, ailesi ve yakın çevresini de etkileyen zorlu bir deneyim olduğunu vurgulayan Çelik, özellikle geç belirti veren ve ileri evrelerde tanı konulan vakalarda sürecin kolay olmadığını belirtti. “Tedavi edilen kişi tek değil; hasta yakınları, arkadaşları ve aile üyeleri de bu dönemde yoğun stres yaşıyor” dedi.

Bilim Sayesinde Hastalık Önlenebilir ve Kontrol Altına Alınabilir

Tanı ve tedavi olanakları hakkında bilgi sahibi olmanın güç kazandırdığını vurgulayan Seral Çelik, “Biz bilirsek, bildiğimizi davranışa dönüştürebilir ve sağlığımızı kendimiz ve sevdiklerimiz için koruyabiliriz. O yüzden rahim ağzı kanseri de bunun çok tipik bir örneği. Şöyle bir kanser düşünün; HPV size bulaşıyor, belki 10 yıl bekliyor. Siz hiçbir şey yapmıyorsunuz. 10 yıl içerisinde onu yakalayabiliyorsunuz ve yok edebiliyorsunuz. Zaten bağışıklık sisteminiz de sizin için çalışıyor. Bağışıklık sisteminin yetmediği yerde doktorlar sizin için çalışıyor. Sizin yapmanız gereken jinekolojik muayene, tarama testleriniz ve aynı zamanda aşı yaptırmanız. Böyle bir olanak varken bunu kullanmamak ancak yetersiz bilgiye sahip olmak demektir. Yeterli bilgiye sahip olan hiç kimsenin bundan vazgeçeceğini sanmıyorum. İşte bu nedenle diyoruz ki ‘Güç Sende’” ifadelerini kullandı.