Halluks Valgus Ameliyatı Kimlere ve Hangi Yöntemle Yapılır?

Halluks valgus ameliyatı, ayak başparmağını dışa doğru kaydıran kemik eksenini yeniden hizalayan ve kemiğin yeni konumunu küçük bir vida ya da plakla sabitleyen bir ortopedi işlemidir. Halk arasında bunyon ya da başparmak çıkıntısı diye bilinen tablonun cerrahi tedavisidir.

Halluks valgus ameliyatı denince çoğu kişinin aklına önce çıkıntının görüntüsü gelir. Oysa cerrahi kararı belirleyen şey görüntü değil, ağrının günlük yaşama ne kadar karıştığıdır. Ameliyatın kimlere önerildiği, deformitenin derecesine göre hangi tekniklerin konuşulduğu ve muayeneye giderken nelerin hazırlanabileceği yazının devamında yer alıyor.

Halluks valgus ameliyatı hangi durumlarda gündeme gelir?

Halluks valgus ameliyatı, ağrı yürüme mesafesini kısalttığında, geniş burunlu modeller dışında hiçbir ayakkabı rahat gelmediğinde ve aylarca denenen ameliyatsız yöntemler fayda sağlamadığında gündeme gelir. Çıkıntının görünümü tek başına cerrahi gerekçe sayılmaz.

Muayenede bakılan başka işaretler de vardır. İkinci ve üçüncü parmak tabanında nasır ya da batma, başparmağın ikinci parmağın altına girmesi ve gece ateli ile tabanlık gibi desteklere rağmen şikâyetin sürmesi bunların başında gelir. Birden fazla bulgu bir aradaysa ve ağrı aylardır aynı yerde tekrarlıyorsa cerrahi seçenek konuşulur.

Ameliyat için yaş sınırı var mı?

Ameliyat için üst yaş sınırı yoktur, alt sınırı ise kemik gelişiminin tamamlanması belirler. Kemik gelişimi bitmeden yapılan düzeltmede kayma geri dönebildiği için ergenlik çağındaki başvurularda genellikle beklenir.

İleri yaşta karar, takvim yaşından çok kemik kalitesine, eklem yüzeyinin durumuna, ayağa giden dolaşıma ve genel sağlığa göre verilir. Şeker hastalığı, dolaşım sorunu ya da ayakta aktif bir enfeksiyon varsa halluks valgus ameliyatı için doğru zamanlama da değişebilir.

Deformitenin derecesi nasıl ölçülür?

Deformitenin derecesi, ayakta basarak çekilen röntgende başparmak ile ayak tarağı kemikleri arasındaki açıların ölçülmesiyle belirlenir. Ölçümde iki değer öne çıkar: başparmağın dışa kayma açısı (HVA) ve birinci ile ikinci ayak tarağı kemikleri arasındaki açı (IMA).

Röntgenin ayakta çekilmesi önemlidir, çünkü vücut ağırlığı binmediğinde açı olduğundan küçük görünebilir. Aynı filmde eklem yüzeyinde kireçlenme olup olmadığına da bakılır. Çıkıntıdan çok eklem sertliği ve hareket ağrısı ön plandaysa tablo halluks rigidus olarak ele alınır ve planlama değişir.

Hangi teknik hangi derecede tercih edilir?

Teknik, deformitenin derecesine, etkilenen ekleme ve kemik kalitesine göre tercih edilir. Hafif ve orta deformitede ayak tarağı kemiğinin uç ya da gövde bölümüne kesi yapılır, ileri deformitede ise kemiğin taban bölümüne ya da taban eklemine yönelen girişimler konuşulur.

Tablo genel bir çerçeve sunar, kişiye uygulanacak yöntemi muayene ve röntgen bulgusu belirler. Başparmak ekleminin birleştirilmesi o eklemin hareketini kaldırdığı için hallux valgus ameliyatı planında genellikle eklemde kireçlenme olan ayaklarda kireçlenme çok ileri safhada ise düşünülür. Lapidus ise başparmak eklemine değil, ayak tarağı kemiğinin orta ayakla birleştiği taban eklemine uygulanır.

Açık ve kapalı yöntem arasındaki fark nedir?

Açık ve kapalı yöntem arasındaki temel fark, cilt kesisinin boyutu ve düzeltmenin nasıl görüldüğüdür. Kapalı teknikte milimetrik kesilerle çalışılır ve düzeltme görüntüleme cihazıyla takip edilir, bu yöntemde birden fazla kesi ve yara izi vardır ve yumuşak doku hasarlanması söz konusudur. Açık yöntemde kesi çoğunlukla başparmağın iç yüzünde kalır ve kemik doğrudan görülerek hizalanır.  Benim uyguladığım minimal invaziv teknikte ise bir adet küçük bir kesi mevcuttur, kemik hizalanması açık teknikteki kadar iyidir ve yumuşak doku hasarı neredeyse yoktur, yara izi küçük kalır ve zamanla kaybolur.

Muayeneye giderken hazırlanabilecek sorular

Muayeneye giderken hazırlanabilecek birkaç soru, bunyon ameliyatı görüşmesinin daha verimli geçmesini sağlar. Cevapları kısa notlar halinde yanınızda götürmek yeterli olur.

1. Ağrım hangi ayakkabılarda ve günün hangi saatinde artıyor?
2. Atel, tabanlık ve geniş burunlu ayakkabı gibi yöntemlerden hangilerini ne kadar süre denedim?
3. Röntgenim ayakta basarak mı çekildi, açı ölçümleri yapıldı mı?
4. Benim ayağımda hangi teknik düşünülüyor ve neden?
5. Düzenli kullandığım ilaçların, özellikle kan sulandırıcıların listesi yanımda mı?
6. Ameliyat sonrasında kendi işimi kendim görebilir miyim?
7. Ameliyat sonrası koltuk değneği veya alçı, botlar gerekli mi?
8. Ne zaman ayağa kalkıp tam yük vererek yürüyebilirim?

Sık sorulan sorular

Sık sorulan sorular çoğunlukla yürüme, vidalar ve tekrarlama riski üzerine yoğunlaşıyor.

Ameliyattan sonra ne zaman yürünür?

Uygun görülen hastalarda aynı gün, anestezinin etkisi geçtikten sonra sert tabanlı ameliyat ayakkabısıyla ve topuk ağırlıklı basılarak kısa mesafe yürünebilir. Yürüme izni seçilen tekniğe ve yapılan sabitlemeye göre değişebilir.

Vidalar havaalanında ya da MR çekiminde sorun çıkarır mı?

Vidalar kemiğin içine gömülü olduğu için dışarıdan hissedilmez ve havaalanı dedektörleri çoğu zaman alarm vermez. MR çekimi de implant bilgisi önceden paylaşılarak çoğu merkezde yapılabilir.

Halluks valgus tekrarlar mı?

Elde edilen düzeltme çoğu kişide kalıcıdır, ancak teorik olarak açı yıllar içinde bir miktar geri dönebilir. Yalnız çıkıntının tıraşlandığı, eksenin düzeltilmediği girişimlerde veya yetersiz yapıldığında kayma daha erken geri gelir. Hiçbir teknik tekrar ihtimalini tamamen ortadan kaldırmaz.

İki ayak aynı anda ameliyat edilebilir mi?

İki ayakta da deformite varsa aynı seansta düzeltme mümkündür. Sadece cerrahi süre uzar. Karar röntgen bulgusu ve günlük düzene göre birlikte verilir.

Minimal invaziv tekniğin avantajı nelerdir?

Benim uyguladığım minimal invaziv teknikte minimal kesiden tam düzeltme elde edilir, hasta aynı gün ayağa kalkar ve tam yük vererek yürür; alçı, koltuk değneği veya yürüme botu kullanımı gerekmez. Günlük işlerine hemen döner ve çoğunlukla yardım gerekmez.

YORUMUNUZ VAR MI?

Label

İsim*

Email*

Δ

Label

İsim*

Email*

Δ

0 Yorum

Inline Feedbacks

Tüm yorumları gör