Gebelikte egzersiz nasıl yapılmalı? Nelere dikkat edilmeli?

Kategori: Gebelik, Sağlıklı Yaşam Print

Yeterli hareket ederek vücudundaki oksijenlenmeyi artıran, kan dolaşımını düzenleyen ve kemiklerini koruyan anne adayları bebeklerine de iyilik yapıyor. Sağlıklı bir bedende büyüyen bebeğin, doğumunun da kolaylaştığını söyleyen Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Semih Akı, “Doğumun kolaylaşması, kadının doğumdan sonraki yaşamını sağlıklı geçirmesi için de egzersize önem vermesi gerekiyor” dedi.

Prof.Dr. Semih Akı medikal akademiKadının hem ruhunda hem de bedeninde büyük değişimlerin yaşandığı gebelik döneminde bedende gelişen farklılıklar, hormon salınımlarının değişimiyle kadının duygusal anlamda duyarlı hale gelmesine neden oluyor. Öte yandan bu değişimler uygun şekilde kontrol altında tutulmadığında hem gebelik sırasında hem sonrasında çeşitli sağlık sorunlarına ve doğumda zorlanmaya neden olabiliyor. Tüm bunlar göz önüne alındığında gebe kadınların düzenli ve bilinçli egzersiz yapmasının anne ve bebek sağlığı açısından olumlu sonuçlar doğuracağını söyleyen Prof. Dr. Semih Akı, gebelikte egzersizin hem anneye hem bebeğe faydaları hakkında bilgi verdi.

Gebe kadında dolaşım, solunum, kas iskelet sistemi açısından ne kadar sağlıklı bir ortam oluşursa, çocuk da bu ortamda büyüdüğü için sağlıklı gelişmiş oluyor.  Doğumun kolaylaşması, kadının doğumdan sonraki yaşamını sağlıklı geçirmesi için de egzersize önem vermesi gerekir. Söz ettiğimiz değişikliklerin bazıları gerekli önlemler alınmadığında bir süre kalıcı olabiliyor.

Gebelikte yanlış beslenme bebeğe ciddi zararlar verebilir

Zamansızlık bahane olmamalı

Egzersize başlanılan ilk günlerde her hareketin üç tekrar ile yapıldığı 10 dakikalık bir çalışma yeterli olur. Anne adaylarına “Zamansızlık bahaneniz olmamalı” mesajı vererek Sonraki dönemde bunu 20 dakikaya çıkarmak uygun. Egzersize günde en fazla 30 dakika zaman ayırmak hem anne hem de bebek sağlığı için olumlu değişimler sağlıyor. Egzersiz kan pompalanmasını ve solunumu artırdığı için vücuttaki oksijenlenme çoğalarak, daha derin organlara ulaşıyor. Düzenli egzersiz ayrıca varis ve pıhtı oluşumunu önler. Böylece bacak krampları ile şişlikleri azaltır, kabızlığı engelliyor.

Hekime danışmak şart!

Özellikle kan şekeri dengesiyle ilgili sorunu olan gebelerin egzersiz sırasında kan şekeri düzeyinin düşme riski nedeniyle hekim tavsiyesi almaları gerekir. Kalp yetmezliği, akciğer hastalıkları, rahim ağzı yetersizliği, bebeğin büyümemesi, prematüre doğum hikayesi, ani tansiyon yükselmesi veya düşmesi varsa bu kişiler egzersiz yapmamalıdır. Bu süreçte kanama, kas-iskelet sisteminde ciddi ağrı, nefes darlığı, halsizlik, yürümede zorluk, baş ve göğüs ağrısı, erken doğum riski ve bebek hareketlerinde azalma oluşan gebelerin egzersizleri sonlandırılması gerekir.

Her egzersiz uygun değil

Gebelik sırasında yapılabilecek egzersizler kemiklere yük bindiren (koşu, aerobik) ve bindirmeyen (yüzme, bisiklet) olarak ikiye ayrılır. Daha önce koşu yapmamış olanlara gebelikte de koşmamak önerilir. Koşmaya alışık olan gebelerin ise saatte 2,5 km’nin üzerine çıkmamalarını istiyoruz. Aerobik egzersiz programlarının ise mutlaka doktor kontrolü altında yapılması, sırt üstü yapılan hareketlerden kaçınılması, ısınma ve soğuma periyotlarına mutlaka zaman ayrılması gerekiyor.

Gebelikte diyabet! Yarattığı riskler, belirtileri ve tedavisi…

Bisiklet gebeliğin herhangi bir döneminde başlanabilen bir egzersiz ancak düşme riski açısından dikkatli olunması, tercihen kondisyon bisikleti kullanılması önem taşıyor. Yüzme, suyun kaldırma kuvveti yük binmeyi azalttığı için rahatlatıcı oluyor ancak gebeliğin geç dönemlerinde yüzmek zorlaştığı için, bunun yerine suyun içinde aerobik hareketlerin yapılması tercih ediliyor. Bu sırada su sıcaklığının 30-35 derece arasında tutulması da önem taşıyor.

Yapılan hareketlere dikkat

Gebelik sırasında egzersizin öneminin yanı sıra yapılan hareketlere dikkat etmenin önemine değinen Prof. Dr. Akı, önerilerini şu şekilde sıraladı;

•    Otururken ve yatarken dizlerin ve kalçanın aşırı bükülmemesi ya da istirahat ederken ayakların bir destek yardımıyla kalça düzeyinden yüksekte tutulması gerekiyor
•    Özellikle gebeliğin son dönemlerinde sırt üstü yatılmaması gerekiyor
•    Belden ani dönüşler yapılmaması, iki bacağın birlikte yukarı çekilerek kaldırılmaması ve sıçrama, atlama, yükseğe uzanma ya da ağır kaldırma gibi hareketlerden kaçınılması önem taşıyor
•    Fiziki bir sorun yoksa hareketlerin 36. haftaya kadar devam ettirilmesi ancak herhangi bir ağrı oluştuğunda egzersizlerin hemen bırakılması gerekiyor

Uygun şartları yaratın

Düzenli egzersiz yapmaya karar veren gebe kadınların bireysel egzersiz programının planlanabilmesi için öncelikle başlangıç muayenesi yaptırması öneren Prof. Dr. Akı egzersiz için uygun şartları şöyle sıraladı;

Gebelikte diş bakımı nasıl olmalı, nelere dikkat edilmeli?

•    Egzersizin yapıldığı ortamın sıcaklığı 20 derece olmalı
•    Rahat, terletmeyecek giysiler giyilmeli
•    Çalışmaya başlamadan önce ve sonra 10’ar dakika ısınma-gevşeme hareketleri yapılmalı
•    Egzersiz sırasında kalp hızının dakikada 120-140’ı, vücut ısısının da 30 dereceyi geçmemesine dikkat edilmeli
•    Egzersiz bitiminde yeterli sıvı alınmalı

 

YAZIYI PAYLAŞ

Araç çubuğuna atla