
Nar ve ceviz tüketilmesinin ardından bağırsak mikrobiyotası tarafından üretilen ürolitin A, tedavisi güç kalp yetmezliğinde çok etkili bir çözüm seçeneği olabilir. King’s College London araştırmacıları tarafından yapılan ve Science Advances dergisinde yayımlanan yeni bir çalışmaya göre, ürolitin-A kalp yetmezliğinde kalbin gevşeme kapasitesini artırırken, fibrozisi ve kalp kasındaki patolojik büyümeyi azaltıyor. Araştırmada ürolitin-A’nın tedavi edilemeyen kalp yetmezliğinde %80’e varan iyileşme sağlayabileceği saptandı.
Korunmuş ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetmezliğinde (HFpEF) kalbin ejeksiyon fraksiyonu büyük ölçüde korunmasına rağmen kalp kası sertleşiyor ve atımlar arasında yeterince gevşeyemiyor. Bunun sonucunda ventriküllerin kanla dolması zorlaşıyor. Hastalarda nefes darlığı, yorgunluk, egzersiz kapasitesinde azalma ve yaşam kalitesinde bozulma görülebiliyor.
Kök Hücreden Üretilen ‘Kalp Yaması’ Kalp Yetmezliği Tedavisinde Başarılı Oldu
Araştırmanın en dikkat çekici bulgusu, ürolitin A’nın kalpte daha önce bu bileşikle ilişkilendirilmemiş bir mekanizma üzerinden etki göstermesi oldu. Araştırmacılar, kalp kası ve damarların gevşemesinde rol oynayan cGMP-bağımlı protein kinaz I alfa (PKGIα) proteinine odaklandı. Çalışmada ürolitin A’nın PKGIα üzerindeki sistein-42 (Cys42) amino asidini doğrudan modifiye ederek proteini aktive ettiği gösterildi.
PKGIα’nın Cys42 üzerinden aktive edilmesi, kalbin diyastolik gevşemesini destekleyen koruyucu bir sinyal yolunu harekete geçirdi. Araştırmacılara göre bu mekanizma, HFpEF için yeni bir farmakolojik hedef oluşturabilir.
Araştırmacılar ürolitin A’yı insanlardaki HFpEF’nin önemli özelliklerini taklit eden çok faktörlü bir deneysel modelde test etti. Tedavi, kalbin diyastolik fonksiyonunu belirgin şekilde iyileştirdi ve bazı fonksiyon ölçümlerinde tedavi edilmeyen modellere göre %80’e varan düzelme sağladı.
Gen terapisi ile hasar görmüş kalp kasları başarı ile tedavi edildi
Ürolitin A aynı zamanda kalp dokusunun gevşeme kapasitesini artırdı, fibrozisi azalttı ve kardiyomiyositlerdeki anormal büyümeyi sınırladı. Böylece yalnızca kalbin işlevi değil, HFpEF sırasında ortaya çıkan olumsuz kardiyak yeniden yapılanma da baskılandı.
Araştırmanın önemli aşamalarından biri de bulguların insan kaynaklı deneysel dokuda test edilmesiydi. Bilim insanları insan kök hücrelerinden oluşturulan mühendislik ürünü kalp dokusunda ürolitin-A’nın etkilerini değerlendirdi.
Sonuçlar, bileşiğin bu dokularda gevşeme ve kasılma kinetiğini iyileştirdiğini gösterdi. Bu bulgu, hayvan modellerinde belirlenen mekanizmanın insan miyokardında da işlevsel olabileceğine ilişkin önemli bir deneysel kanıt sağladı. Bununla birlikte ürolitin-A henüz klinik deneylerde hastalar üzerinde doğrudan test edilmiş değil ancak araştırmacılar benzer sonuçlar elde etmeyi umuyor.
Balık Yüzme Kesesinden Üretilen Hidrojel Kalp Yetmezliği Tedavisinde Umut Vaat Ediyor
Çalışmanın kıdemli yazarı Dr. Joseph Burgoyne’a göre HFpEF, kardiyolojide tedavisi en zor hastalıklardan biri olmaya devam ediyor. Araştırma, hem PKGIα-Cys42 yolunu yeni bir terapötik hedef olarak tanımlıyor hem de ürolitin-A’nın bu koruyucu mekanizmayı aktive edebildiğini ortaya koyuyor.
Ürolitin A ayrıca tamamen yeni ve insanlarda hiç denenmemiş bir molekül değil. Bileşik daha önce insan çalışmalarında araştırıldı ve genel olarak olumlu bir güvenlilik profili gösterdi. Ancak HFpEF hastalarında kalp yetmezliğini tedavi edip edemeyeceğinin belirlenmesi için kontrollü klinik çalışmalara ihtiyaç var.
Araştırmacılar bulguların bu şekilde yorumlanmaması gerektiğini özellikle vurguluyor. Ürolitin A, narın doğrudan içerdiği basit bir etkin madde değil. Nar, ceviz ve bazı meyvelerde bulunan ellagitaninler ve ilişkili bileşiklerin bağırsak mikrobiyotası tarafından metabolize edilmesi sonucunda oluşuyor. Bu dönüşüm kişiden kişiye farklılık gösterebiliyor.
Uzun Süreli Melatonin Kullanımı Kalp Yetmezliği Riskinde %89 Artışla İlişkili Bulundu!
British Heart Foundation Araştırma Direktörü Prof. James Leiper da sonuçların umut verici olmakla birlikte şimdiye kadar yalnızca hayvan modelleri ve mühendislik ürünü insan kalp dokusunda gösterildiğine dikkat çekiyor. Dolayısıyla nar veya başka bir gıdanın HFpEF’yi tedavi edebileceğini söylemek için henüz yeterli bilimsel kanıt bulunmuyor.
Araştırmanın Künyesi: Su J, Zhao Y, Coleman P, et al. Targeting PKGIα Cys42 attenuates cardiac dysfunction in heart failure with preserved ejection fraction. Science Advances. 2026;12(34). doi:10.1126/sciadv.aec8088.
Kaynaklar ve Referanslar:
1- Targeting PKGIα Cys42 attenuates cardiac dysfunction in heart failure with preserved ejection fractionYAZIYI PAYLAŞ
YORUMUNUZ VAR MI?