Prof. Dr. Kocabaş: Koronavirüs, ileri yaştaki astımlılarda daha ağır seyredebilir

Yazan Hatice Pala Kaya
Kategori: Enfeksiyonlar, Sağlık Gündemi Print

Dünya genelinde hızla yayılan koronavirüs enfeksiyonu kronik hastalığı olan kişilerde daha ağır seyredebiliyor. Bu nedenle astım hastalarının Covid-19 enfeksiyonuna karşı dikkatli olması gerekiyor. Koronavirüs enfeksiyonunun artan yaşla birlikte daha ağır seyrettiğine dikkati çeken Türkiye Ulusal Alerji ve İmmünoloji Derneği İkinci Başkanı Prof. Dr. Can Kocabaş, ileri yaştaki astımlı hastaları için riskin daha da arttığına işaret ediyor. Bu hastaların korunma önlemlerine daha fazla özen göstermesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Kocabaş, astım hastalarının Covid-19 salgınında dikkat etmeleri gereken hususlar, bağışıklıklarını güçlendirmek için yapmaları gerekenlere ilişkin Medikal Akademi Ankara Temsilcisi Hatice PALA KAYA’nın sorularını yanıtladı.

Astım nasıl bir hastalıktır, klinik bulguları hakkında bilgi verir misiniz?

Prof. Dr. Kocabaş: Astım, soluduğumuz havanın akciğerlerimize ulaşmasını sağlayan hava yollarının kronik yani müzmin hastalığıdır. Astımlı hastaların hava yollarında mikrobik olmayan bir iltihaplanma söz konudur. Bu sürecin ortaya çıkmasında elbette genetik yapımız yanında çevresel faktörlerinde önemli katkısının olduğu düşünülmektedir.

Koronavirüs REHBERİ: Nasıl bulaşır? Belirtileri, korunma yöntemleri ve tedavisi

Çevresel faktörlerde değişiklikler yani endüstrileşmenin başlamasıyla beraber refah düzeyimizin artışı ile astım ve diğer alerjik hastalıkları daha sık görmeye başladık. Kırsal yaşamdan kentsel yaşama geçiş, daha steril yaşam şartları, beslenme alışkanlıklarımızın değişmesi, hava kirliliği gibi bir çok çevresel faktör astım gelişimine katkı yapmaktadır.

Astım, klinik olarak her bireyde farklı seyredebilir. Öksürük, göğüsten gelen hışıltı sesi, nefes darlığı astımın klinik bulgularıdır. Astım bulguları; uykudayken sabaha karşı ya da egzersiz yaparken daha çok ortaya çıkabilir. Tetikleyici olarak tanımladığımız faktörler astımlı hastalarda semptomlara ve bulgulara neden olmaktadır.

En başta alerjen olarak tanımladığımız polenler, ev tozu akarları, hamam böceği, evcil hayvan alerjenleri, mantar sporları astımlı hastalarda öksürük, nefes darlığı ve hışıltı gibi şikayetlere neden olabilirler. Ancak hava kirliliği, sigara dumanı, solunum yolunu tahriş eden kimyasal maddeler (boya, koku vs) yanında viral üst solunum enfeksiyonları da sıklıkla astımın kötüleşmesine neden olan faktörlerdir.

Astım, kontrol edilebilen bir hastalıktır. Düzenli hekim kontrolü, solunum yolu ile alınan bazı ilaçlar ve en önemlisi tetikleyici olarak adlandırdığımız çevresel etkenlerden korunarak astımın kontrolü sağlanabilir. Hastalar yaşamlarına sorunsuz olarak devam edebilirler.

Astım atağı nedir? Hangi faktörler astım ataklarını tetikleyebilir?

Prof. Dr. Kocabaş: Hiçbir semptomu ya da bulgusu olmayan astımlı hastaların durumu kötüleşebilir. Öksürük, nefes almada zorluk, göğüsten gelen hışıltı sesi gibi bulgular ortaya çıkabilir. Günlük aktivitelerini yerine getirememeye başlarlar. Bu durum yavaş yavaş olabileceği gibi aniden de gelişebilir. Astım atak olarak adlandırdığımız bu durumda hava yollarında daralma meydana geldiği için soluduğumuz havanın yani oksijenin akciğerlerimize ulaşmasında ve kirli havanın dışarı atılmasında sorun yaşanmaya başlar.

Prof. Dr. Eyüboğlu: Koronavirüs enfeksiyonu sigara içenlerde daha ağır seyredebilir

Yaşamımız için gerekli olan oksijeni alamadığımızda birçok sorun yaşanır. Hafif bulgulardan çok ağır yaşamsal fonksiyonlarımızı yerine getiremediğimiz bulgular görülebilir. Astım atakları düzensiz ilaç kullanımı yanında tetikleyici olarak adlandırdığımız faktörlere maruz kalınması ile ortaya çıkabilir.

Bahar mevsiminde polenlere maruz kalınması, hava kirliliği, sigara dumanı, kimyasal tahriş edici maddeler ve kış aylarında sıklıkla oluşan viral üst solunum yolları astım ataklarına neden olabilir. Astım atağı acil bir durumdur. Mutlaka hekimi ile irtibata geçip ilk tedavilerini yapmalı ve gerektiğinde acil servise başvurmalıdır.

Astımlı kişiler koronavirüs için risk grubunda yer alır mı?

Prof. Dr. Kocabaş: Astımlı hastaların COVID-19 enfeksiyonuna yakalanma riski artmamıştır. Ancak kişisel korunma önlemlerine herkesten daha fazla riayet etmelidirler. COVID-19 solunum yollarında enfeksiyonlara, astım atağına ve zatürree gelişimine neden olabilir. İleri yaşta ve şiddetli astımı olanlarda COVİD-19 enfeksiyonu daha ağır seyredebilir. Elbette bu durum astımın şiddeti ve hastanın yaşına göre değişiklik gösterir.

Astımlı hastalar COVID-19 salgının olduğu şu günlerde tedavilerini aksatmamalıdırlar. Solunum yolu ile aldıkları inhale kortikosteroid veya ağız yoluyla aldıkları kontrol edici ilaçlarını bırakmamalıdır. Hastaların tedavilerini aksatmaları astımlarının tehlikeli bir şekilde kötüleşmesine neden olabilir. Hekim ile görüşmeden hiçbir şekilde ilaç kesilmemeli ve tedavi değiştirilmemelidir.

Astım belirtileri, koronavirüsün yol açtığı belirtilere benziyor mu? Hasta hangi belirtiler ortaya çıktığında sağlık kuruluşuna başvurmalıdır?

Prof. Dr. Kocabaş: Astım kronik hava yolu hastalığı olduğu için öksürük, nefes darlığı, hışıltı ya da göğüste sıkışma hissi gibi bulgular görülür. COVID-19 salgını bahar aylarına, polenlerin havada uçuşmaya başladığı günlere denk geldi.

Astımlı hastaların birçoğunda alerjik rinit de (nezle) bulunmaktadır. Polenlerle karşılaşıldığında bu hastalarda grip benzeri semptomlar görülebilir. Burun akıntısı, hapşırık, gözlerde kızarıklık ve öksürük, nefes darlığı gibi bulgular ortaya çıkabilir.

Prof. Dr. Benekli: Koronavirüs infeksiyonu kanserli hastalarda daha ciddi seyrediyor

Bazen virüslere bağlı gelişen enfeksiyonlarla karıştırılabilir. Ancak enfeksiyon hastalıklarının en önemli belirtisi olan ateş, astım ya da alerjik nezle gibi alerjik reaksiyonlarda genelde görülmez. Bu bize ayırıcı tanı olarak önemli bir ipucu olabilir. Öte yandan COVID-19 enfeksiyonunda boğaz ağrısı, yüksek ateş ve kuru öksürük belirgin bulgulardır. Alerjik hastalıklarda görülen bulgulardan farklılık gösterir.

COVID-19 salgının olduğu şu günlerde astımı olan hastalar korunma önlemlerinin alınması hususunda daha titiz davranmalıdırlar. Temas öyküsü olanlarda kuru öksürük ve ateş olduğunda hemen bir sağlık kuruluşuna başvurmalıdır.

Astımı olanlarda ateş ve öksürük gelişirse ne yapılmalıdır?

Prof. Dr. Kocabaş: Astımı olan hastalarımızda öksürükle beraber ateş ortaya çıktığında hiç vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurmalıdır. COVID-19 enfeksiyonu riski açısından değerlendirilmelidir. COVID-19 enfeksiyonunun hem astım atağını tetikleyebileceği hem de astımlı hastalarda COVID-19 enfeksiyonunun ağır seyredebileceği unutulmamalıdır. Bir an önce tedaviye başlanılmalıdır.

İbuprofen ve NSAİ grubundaki ilaçlarla ilgili koronavirüs için risk oluşturduğuna dair bilgiler okuduk. Astımlı hastalar ateş düşürücü olarak hangi ilacı kullanmalıdır?

Prof. Dr. Kocabaş: İbuprofen ve NSAİ grubundaki ilaçların COVID-19 enfeksiyonunun seyrini kötüleştirdiği yönünde bilgiler bulunuyor. Ancak bu konuda yeterli bilimsel kanıtlar bulunmuyor. Astım ya da diğer alerjik hastalığı olanlar COVID-19 enfeksiyonu sırasında ateş düşürücü olarak paracetamol’ü rahatlıkla kullanabilirler.

COVID-19 Koronavirüs Salgını

60 yaş üstü astımlı koronavirüs hastaları nasıl önlem almalı?

Prof. Dr. Kocabaş: COVID-19 enfeksiyonu yaşla birlikte daha ağır seyretmektedir. Kaybettiğimiz vakalar daha çok 60 yaş üzeri kişilerdir. Yaş ilerledikçe COVID-19 enfeksiyonu daha ağır seyrederek ölümlere neden olabilmektedir.

Astım hastalığı da COVID-19 için riskli grupta yer almaktadır. İleri yaştaki astımlı hastalar için ise risk daha da çok artmıştır. Bu nedenle sosyal izolasyona, kişisel hijyenlerine daha çok dikkat etmeleri gerekmektedir. Mümkünse evden çıkmamaları gerekir.  Bu süreçte astım için almakta olduğu ilaçlarına devam etmelidirler. Yaşanacak sorunlarda mutlaka hekimleri ile iletişime geçmelidirler.

Koronavirüs astım atağına neden olur mu?

Bir kişi astım atağı geçirirse, nasıl tedbir alınmalıdır?

Prof. Dr. Kocabaş: Koronavirüs enfeksiyonları astım atağına neden olabilir. Astım atağı geliştiğinde hastalar hekimleri ile temas kurarak eylem planına göre hareket etmelidirler. Hafif astımı olan hastalar COVID-19 riski varsa hekimiyle konuşabilir.

Koronavirüs hangi yüzeylerde ne kadar yaşar? COVID-19’a karşı korunma yöntemleri

Ancak ağır astımı olan hastalar COVID-19 enfeksiyon riski taşıyorlarsa, mutlaka sağlık kuruluşuna başvurmalıdırlar. Kontrollerini düzenli yapan, herhangi bir sorunu olmayan hastalarımızın salgın döneminde hastaneye gitmekten kaçınmaları gereklidir.

Astımı olanlar halka açık alanlarda maske takmalı mıdır?

Prof. Dr. Kocabaş: COVID-19 enfeksiyonundan korunmak amacıyla alınacak önlemler astımlı hastalar için de geçerlidir. Bu nedenle COVID-19 enfeksiyonu yoksa maske takılmasına gerek yoktur. Ancak enfeksiyon geçiriyorsa maske takması gereklidir. Bu şekilde hastalığın çevredeki bireylere bulaşması önlenmiş olur

Hastalık gelişme riski yüksek olan ve hastalığın genel olarak daha ağır seyrettiği yaşlılar ve ağır astım gibi kronik hastalığı olanlar kapalı genel ortamlara girmek zorunda kaldıklarında maske takmaları yararlı olur.

Antihistaminikler bağışıklık sistemini zayıflatır mı?

Prof. Dr. Kocabaş: Alerjik hastalıklarda sıklıkla kullandığımız antihistamin içeren ilaçların bağışıklık sistemimiz üzerine olumsuz etkisi bulunmamaktadır.

Polen alerjisine bağlı astımı olanlar nelere dikkat etmelidir?

Prof. Dr. Kocabaş: Polen alerjisi olan astımlı hastaların içinde bulunduğumuz bahar mevsiminde bazı şikayetleri olabilir. Astımlı hastalarda yoğun polenle karşılaşma sonrasında öksürük, nefes darlığı gibi bulgular ortaya çıkabilir. Beraberinde çok sık gördüğümüz alerjik nezle de varsa burun akıntısı, hapşırma, burunda kaşıntı, tıkanıklık bulguları da eşlik edebilir. Koronavirüs salgını yaşadığımız şu günlerde hastalarımız enfeksiyon geçirip geçirmediği hususunda çelişkiye düşebilirler.

Klinik bulgular benzerlik gösterse de virüslere bağlı oluşan semptomlara genel bir halsizlik hali ve değişik derecelerde ateş eşlik eder. Alerjik nedenlere bağlı şikayetlerde bu belirtiler görülmez. Tekrar vurgulamak gerekirse boğaz ağrısı, ateş ve kuru bir öksürüğünüz varsa korona virüs enfeksiyonu riski açısından mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurmalısınız.

Astımlılar koronavirüse karşı bağışıklıklarını nasıl güçlendirebilir?

Prof. Dr. Kocabaş: Astım hastaları dengeli beslenme, düzenli uyku ile bağışıklık sistemlerini zinde tutabilirler. Düzenli egzersiz ya da spor yapılması bağışıklığın güçlenmesine yardımcı olabilir. Bağışıklık sistemini güçlendirmek için herhangi bir takviye almalarına gerek yoktur. Bu konuda yeterli bilimsel kanıt bulunmamaktadır.

Koronavirüse karşı bağışıklık sistemini güçlendiren öneriler ve besinler

Ancak astım için aldıkları tedavileri aksatmamaları ve astımlarını kötüleştiren tetikleyici faktörlerden korunmaları önemlidir. Sonuç olarak tüm Dünyayı etkileyen korona virüs salgınından alınacak önlemler ile korunabiliriz. Kişisel önlemler bunların temelini oluşturmaktadır. Astımlı hastalarımız için koronavirüs enfeksiyonu riski artmamıştır. Ancak ağır astımlı ve astımı kontrol altında olmayan hastalarda COVID-19 enfeksiyonu daha ağır seyredebilir. Bu nedenle korunma önlemlerine uymaya daha fazla özen göstermelidirler.

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla