Zayıflama ilacı orlistat karaciğer ve böbreğe geri dönülmez zararlar veriyor

Yazan Hüseyin Kandemir
Kategori: Farmasötik / İlaçlar, Karaciğer Hastalıkları, Zayıflama ve Obezite Print

ilac-ana-tablet-hapPiyasada Xenical ve Alli isimleriyle satılan zayıflama ilacı Orlistat‘ın karaciğer ve böbreklere geri dönülmez zararlar verdiği ve özellikle kanser tedavilerini ise olumsuz etkilediği açıklandı. Biochemical Pharmacology dergisinde yayımlanan ve Rhode Island Üniversitesi’nden araştırmacıların yaptığı yeni bir çalışmaya göre, Xenical ve Alli marka adları ile satılan zayıflama ilacı orlistatın ‘karaciğer ve böbrek gibi iç organlarda şiddetli toksisite’ye neden olabilen bir kilit enzimi inhibe ettiğini saptadı. Bu inhibisyon geri dönüşümsüz olup; ilacın düşük düzeylerinden bile kaynaklanabiliyor.

Prof. Dr. Bingfang Yan tarafından yapılan ve Ulusal Sağlık Enstitüleri tarafından desteklenen bu çalışma, orlistat isimli ilacın, diğer ilaçların etkililiğini değiştirdiğini ve özellikle bazı anti kanser ilaçların etkinliğini sınırladığını gösteriyor. Çalışmayı yürüten Prof. Dr. Yan, elde ettikleri sonuçlarla ilgili olarak ABD Gıda ve İlaç Dairesini (FDA) uyardıklarını belirtiyor.

bingfang-yanİlk olarak 1999 yılında FDA tarafından Exenical adıyla reçeteli ilaç olarak onaylanan Orlistat, 2007 yılında Alli adıyla reçetesiz ilaç olarak onay almıştı. Prof. Dr. Yan, bu ilacın on yıldan uzun bir süredir obezitenin tedavisinde en yaygın kullanılan ilaç olduğunu belirterek şu bilgileri veriyor: “Reçetesiz olarak satıldığından, ilacı kullanan hastalar arasında şiddetli bir toksisite artışı vardı. Bu ilaç, şiddetli karaciğer yetmezliği, akut pankreas yetmezliği ve akut böbrek yetmezliği ile ilişkilendirilmiştir.  Orlistat, yağın vücut tarafından absorbe edilmesini bağırsak kanalında önlemektedir.

Böbrek yetmezliği nedir? Neden olur? Belirtileri ve tedavisi

Bu ilacın vücut tarafından absorbe edilmeyerek bağırsakta kaldığı genel olarak kabul edilmektedir. Ancak orlistatın absorbe edildiği; karaciğer ve böbrek gibi iç organların absorpsiyon sağlandığı bildirilmiştir. Çalışma, ilacın karaciğer, böbrek ve gastrointestinal kanalda majör bir detoksifikasyon enzimi olan güçlü bir karboksilesteraz-2 inhibitörü olduğunu göstermiştir. Bu enzimin aktivitesi bu organlarda başladığında, toksisite artmakta veya bazı ilaçların etkililiği değişmektedir.”

Zayıflama ilacı nedeniyle komaya girdi, 9 ay tedavi ile düzelebildi

Bu enzimin aspirin ve kanser ilaçları olan irinotekan ve doksazolidin p-aminobenzil karbamatı pentil karbamatı dahil çeşitli ilaçları metabolize ettiğinin bilindiğini söyleyen Prof. Dr. Yan, “Bu çalışma orlistatın anti kanser ilaçlarının terapötik potansiyelini önemli ölçüde değiştirdiğini göstermektedir. Anti kanser ilaçlarının etkililiğini düşürüyor. Orlistatın anti-kanser ilaçları ile geçmişte veya güncel eşzamanlı kullanımı, kanser hücrelerinin çok daha prolifik olması ile sonuçlanmaktadır. Alli-bazlı etkileşimleri ilaçların etkililiğinde kilit faktörler olabilir.  Asprin kan pıhtılarının tedavisinde kullanılmaktadır. Orlistat, aspirinin terapötik potansiyelini arttırabilir, bu da kanama eğilimini yükseltebilir” dedi.

Prof. Dr. Yan daha önce de kritik ilaç etkileşimleri bulmuştu

Prof. Dr. Yan 2006 yılında, anti-viral ilaç Tamiflu’nun pıhtılaşma önleyici ilaç Plavix’i alan hastalarda etkisiz olduğunu keşfetti. Yayınlanan bulgular, her iki ilaca da ihtiyacı olan hastalarda yeni bir dozlama rejimi oluşturulması ile sonuçlandı.

Kaynak: Carboxylesterase-2 is a highly sensitive target of the antiobesity agent orlistat with profound implications in the activation of anticancer prodrugs. D. Xiao, D. Shi, D. Yang, B. Yan. Biochemical Pharmacology, 2012; DOI: 10.1016/j.bcp.2012.11.026

 

Makalenin tam metnine aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz
http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23228697

Abstract
Orlistat has been the most used anti-obesity drug and the mechanism of its action is to reduce lipid absorption by inhibiting gastrointestinal lipases. These enzymes, like carboxylesterases (CESs), structurally belong to the α/β hydrolase fold superfamily. Lipases and CESs are functionally related as well. Some CESs (e.g., human CES1) have been shown to hydrolyze lipids. This study was designed to test the hypothesis that orlistat inhibits CESs with higher potency toward CES1 than CES2, a carboxylesterase with little lipase activity. Liver microsomes and recombinant CESs were tested for the inhibition of the hydrolysis of standard substrates and the anticancer prodrugs pentyl carbamate of p-aminobenzyl carbamate of doxazolidine (PPD) and irinotecan. Contrary to the hypothesis, orlistat at 1 nM inhibited CES2 activity by 75% but no inhibition on CES1, placing CES2 one of the most sensitive targets of orlistat. The inhibition varied among some CES2 polymorphic variants. Pretreatment with orlistat reduced the cell killing activity of PPD. Certain mouse but not rat CESs were also highly sensitive. CES2 is responsible for the hydrolysis of many common drugs and abundantly expressed in the gastrointestinal track and liver. Inhibition of this carboxylesterase probably presents a major source for altered therapeutic activity of these medicines if co-administered with orlistat. In addition, orlistat has been linked to various types of organ toxicities, and this study provides an alternative target potentially involved in these toxicological responses.

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla