Mide kanseri (gastrik kanser) neden olur? Belirtileri ve tedavisi

Kategori: Kanser, Mide Hastalıkları, Sağlık Sözlüğü Print

Mide kanseri, mide zarındaki kanserli hücrelerin büyüyüp tümöre dönüşmesiyle gelişen bir hastalıktır. Kesin nedeni bilinmemektedir ancak yaş, beslenme tarzı, mevcut mide rahatsızlıkları, sigara ve alkol kullanımı hastalığı tetikleyebilir. En tipik belirtileri hazımsızlık, mide rahatsızlığı ve ağrıdır. Erken belirtilere neden olmayan bir kanser türü olduğundan genellikle vücudun diğer bölgelerine yayılıncaya kadar teşhis edilemeyebilir. Bu da tedavisini güçleştirir. Uygulanan tedaviler çoğunlukla hastanın yaşam süresini ve konforunu uzatmaya yöneliktir.

Mide kanseri nedir?

Mide kanseri, genellikle mideyi saran mukoza zarında kanserli hücrelerin oluşumuyla gelişen bir hastalıktır. Bu hücreler zamanla tümöre dönüşebilir. Midenin gövdesinde başlayan kanser yavaş yavaş ilerlediğinden erken dönemlerinde fark edilmesi güçtür. Yemek borusuna (özofagus) ya da ince bağırsağa doğru yayılabilir. Daha çok yaşlı erkeklerde görülür. Görülme sıklığı ülkeden ülkeye değişse de dünyadaki en sık görülen 4. kanser türüdür.

Mide nedir?

Mide karın bölgesinin üstünde J şeklinde bir organdır ve yediğimiz besin maddelerini işleyip atık maddeleri vücuttan dışarı atmaya yardımcı olan sindirim sisteminin bir parçasıdır. Yemek boğazdan mideye doğru içi boş, kaslı bir tüp olan özofagusla hareket eder. Midede kısmen sindirilmiş gıda buradan ayrılıp ince bağırsağa, oradan da kalın bağırsağa geçer. Midenin duvarı 5 katmandan oluşur.

Katmanlar, kanserin evresini belirlemede ve bir kişinin durumunun ciddiyetini saptamaya yardımcı olmada önemlidir. Bir kanser dış katmandan daha derine doğru büyüdükçe evre daha ileriye gider ve ölüm riski artar.

Endoskopi nedir? Neden ve nasıl yapılır? Riskleri nelerdir?

Mide kanseri nedenleri

Mide kanseri, midenin içindeki sağlıklı hücreler mutasyona uğradığında ve kontrolden çıkarak tümör oluşturduğunda ortaya çıkar. Bu süreç uzun yıllar boyunca çok yavaş gelişir. Kesin nedeni bilinmiyor. Ancak mide kanseri geliştirme riskini artırabilecek bazı faktörler vardır:

  • Pernisiyöz anemi (B12 eksikliği sebebiyle alyuvar üretiminin az ve sağlıksız olması)
  • Helicobacter pylori (mide enfeksiyonuna neden olan bakteri)
  • Kronik gastrit (uzun süreli mide iltihabı)
  • Mide polipleri (midenin mukozayla kaplı iç yüzünde oluşan kitleler)
  • Sindirim sisteminin diğer bölgelerindeki tümörler
  • Geçmişte aile bireylerinden birinin mide kanseri olması
  • Bir mide ameliyatı geçirmiş olmak
  • 50 yaş üstünde olmak
  • Erkek olmak
  • Sigara ve alkol kullanmak
  • Meyve-sebze az tüketmek
  • Tuzlu ya da işlenmiş gıda çok tüketmek
  • Çok fazla et yemek
  • Yiyecekleri doğru şekilde pişirmemek veya saklamamak

Helicobacter Pylori ile enfekte kişilerde mide kanseri riski 8 kat artıyor!

Mide kanseri belirtileri

  • İştahsızlık
  • Erken tokluk
  • İstenmeyen kilo kaybı
  • Karın (göbek) ağrısı
  • Mide ağrısı (yemeklerden sonra daha kötü olabilir)
  • Genellikle göbek üstünde karın bölgesindeki belirsiz rahatsızlık
  • Şişkinlik hissi
  • Mide ekşimesi ya da hazımsızlık
  • Mide bulantısı
  • Kanlı veya kan olmadan kusma
  • Karında şişme veya sıvı birikmesi
  • Dışkıda kan
  • İshal veya kabızlık
  • Kansızlıkla bağlantılı yorgunluk
  • Sarılık (göz ve cilt sararması)
  • Asitler (karındaki sıvının birikmesi)
  • Yutma problemi

Mide ağrısı neden olur? Ne iyi gelir, nasıl geçer? Etkili yöntemler

Mide kanseri genellikle erken evrelerinde pek belirti göstermez. Hastalık ilerledikçe belirtiler görülmeye başlar.

Ülser nedir, neden olur? Belirtileri ve tedavi yöntemleri

Bu belirtilerin çoğu, mide virüsü veya ülser gibi kanser dışındaki rahatsızlıklardan kaynaklanabilir. Pankreas, karaciğer, kalın veya ince bağırsak gibi diğer kanser türleri de olabilirler. Bu belirtilerden herhangi birine sahipseniz, özellikle de şikayetleriniz uzun sürüyor veya daha da kötüye gidiyorsa bir doktora görünmelisiniz.

İnsanlar bazen göğüs ve pelvis arasındaki bölgeyi mide olarak tanımlasa da aslında burası karın bölgesidir. Ve bu bölgedeki her ağrı mide ağrısına işaret etmez. Ağrının kaynağı bağırsaklar, pankreas gibi o bölgedeki diğer organlar olabilir. Dolayısıyla belirtileri de farklılık gösterebilir.

Mide kanseri teşhisi

Tıbbi geçmiş ve fiziksel muayene: Doktor belirtileri öğrenip fiziksel muayeneye başlar. Ayrıca tıbbi geçmiş, ailede mide kanseri olup olmadığı ve yaşam tarzı hakkında sorular sorar.

  • Kan testleri: Helicobacter pylori bakterisinin varlığına yönelik bir test de dâhil olmak üzere kanserin varlığını araştıran bir dizi kan testi.
  • Üst endoskopi: Mide kanseri teşhisinde kullanılan ana testlerden biridir. Boğazdan ucunda küçük bir video kamera ile ince, esnek, ışıklı bir tüp olan endoskop kaydırılarak yemek borusu, mide ve ince bağırsağın ilk kısmı görüntülenir.
  • Baryumlu röntgen: Bir baryum solüsyonu yutularak yemek borusu ve mide içinden ilerlemesini izlemek için birkaç röntgen filmi çekilir.
  • Bilgisayarlı tomogrofi: Bu testte midenin ayrıntılı, kesitsel görüntüleri için yine X-ışınları kullanılır ancak röntgenden farklı olarak yumuşak dokular da ayrıntılı görüntülenir. Mideyi oldukça net gösterdiğinden çoğunlukla kanserin yeri saptanabilir.
  • Biyopsi: Midedeki anormal dokudan küçük bir parça alınarak kanser teşhisi için patoloji laboratuarına gönderilir. Genelde endoskopi esnasında şüpheli görülen oluşumlardan, endoskoba biyopsi için aletler geçirilerek parça alınır. Bazı mide kanserleri, mide duvarının derinlerinde bulunur ve bu da standart endoskopi ile biyopsi yapılmasını zorlaştırabilir. Bu durumda endoskopik ultrason, bir biyopsi örneği almak için ince, içi boş bir iğneyi mide duvarına yönlendirmek için kullanılabilir.

Mide kanseri teşhis edilirse, hastalığın sürecini ve uygulanacak tedaviyi saptamak için kanserin ulaştığı evreyi belirlemeye yardımcı olan Pet taraması, laparoskopi gibi başka testler yapılabilir.

Mide kanserinin evreleri

  • Evre 0: Kanser midenin ilk tabakasında başlamış ancak yayılmamıştır.
  • Evre I: Kanser mide dokusunun ilk tabakasının hemen altına yayılmış ancak kasları henüz işgal etmemiştir. Sınırlı sayıda lenf noduna (düğümüne) de yayılmış olabilir.
  • Evre II: Kanser bu aşamada mide duvarının daha derin bir kas tabakasına ve yakınındaki lenf nodlarına yayılarak büyüyordur.
  • Evre III: Kanser midenin tüm tabakaları boyunca büyüyerek yakın yapılara ya da daha fazla lenf nodlarına yayılmış olabilir.
  • Evre IV: Kanser mide çeperi içinden lenf düğümlerine, akciğere, kemiklere ve karaciğere metastaz (sıçrama) yoluyla yayılmış olabilir. Mide kanserinin en ölümcül evresidir.

Mide kanserinin tedavisi

Mide kanserine yönelik tedavi seçenekleri kanserin safhasına, hastanın genel sağlığına, yaşına ve tercihlerine bağlıdır.

Cerrahi müdahale

Mümkün olduğunca midedeki tüm kanserli ve bir parça sağlıklı doku ameliyatla alınır.

  • Mide zarından erken evre tümörleri çıkarmak: Mide iç astarındaki çok küçük kanserli hücreler endoskopik mukozal rezeksiyon (EMR) ile çıkarılabilir.
  • Midenin bir bölümünü çıkarmak: Sadece kanserden etkilenen mide bölümü temizlenir.
  • Tüm mideyi çıkarmak: Tüm mideyi ve etraftaki bazı dokuları çıkarmayı içerir. Daha sonra yemek borusu, sindirim sistemi boyunca yiyeceklerin taşınabilmesi için doğrudan ince bağırsağa bağlanır.
  • Kanser aramak için lenf düğümlerini çıkarmak: Kanserli hücreleri bulmak için karındaki lenf düğümleri alınarak incelenir.
  • Belirtileri rahatlatmak için cerrahi: Midenin bir kısmının çıkarılması ileri evredeki kanserin belirtilerini hafifletebilir. Amaç artık tedavi değil, hastayı rahatlatmaya çalışmaktır.

Cerrahi müdahalenin yan etkileri kanama ve enfeksiyon riski, midenin tamamı veya bir kısmı çıkarıldığında ise sindirim sorunları olabilir.

Radyasyon tedavisi

Radyasyon tedavisinde, kanser hücrelerini öldürmek için X-ışınları ve protonlar gibi yüksek güçlü ışınlar kullanılır. Bu ışınlar, hasta masa üzerinde uzanırken etrafında hareket eden bir makineden gelir. Ameliyattan önce daha kolay çıkartılması için midedeki tümörün küçültülmesi için kullanılabilir. Ayrıca midenin etrafında kalan kanserli hücreleri öldürmek için ameliyattan sonra da uygulanabilir. Yan etkileri hazımsızlık, mide bulantısı, kusma ve radyasyon bölgesinde kırmızılık ve cilt kuruluğu olabilir. İleri kanser vakalarında, sadece büyük bir tümörün neden olduğu yan etkileri hafifletmek için kullanılabilir.

Kemoterapi

Kemoterapi, kanser hücrelerini öldürmek için kimyasal madde kullanılan bir ilaç tedavisidir. Bu ilaçlar vücudun her yerinde dolaşarak midenin ötesine yayılmış olan kanser hücrelerini öldürür. Kemoterapi ameliyattan önce bir tümörün küçülmesine yardımcı olmak ve ameliyattan sonra vücutta kalabilen herhangi bir kanser hücresini öldürmek için verilebilir. Genellikle radyasyon tedavisiyle birleştirilir. Belirtileri hafifletmek için ileri evrede de tek başına kullanılabilir. Yan etkileri hangi ilaçların kullanıldığına bağlı olarak değişse de genellikle saç dökülmesi, bulantı, kusmadır.

Hedefli ilaçlar

Hedefe yönelik tedavide, özellikli kanser hücrelerindeki anormalliklere saldıran veya bağışıklık sistemini kanser hücrelerini öldürmeye (immünoterapi) yönlendiren ilaçlar kullanır. Mide kanserini tedavi etmek için kullanılan hedefli ilaçlar Trastuzumab, cyramza, sutent, stirvaga ve gleevec’tir. Hedefli ilaçlar genellikle standart kemoterapi ilaçlarıyla birlikte kullanılır. Kanserli hücrelerin durumuna yönelik uygulanacak testlerle bu tedavinin işe yarayıp yaramadığı izlenebilir.

Palyatif bakım

Palyatif bakım, ciddi bir hastalığın ağrı ve diğer belirtilerinden kurtulmaya odaklanan özel tıbbi bakımdır. Palyatif bakım uzmanları, hastanın tedavi sürecine ekstra bir destek sağlamak için hastanın kendisi, ailesi ve tedavisini yürüten doktorlarıyla birlikte çalışır. Palyatif bakım, cerrahi, kemoterapi veya radyasyon terapisi gibi tedaviler sırasında kullanılabilir. Tüm diğer uygun tedavilerle birlikte palyatif bakım kullanıldığında, mide kanseri hastaları daha iyi hissedebilir ve daha uzun yaşayabilir.

Mide kanseri öldürür mü?

Mide kanseri çok erken teşhis edilirse iyileşme şansı yüksektir. Ancak çok yavaş ilerleyip iyice yayıldığında belirtilere neden olması, erken teşhisi zorlaştırabilir. Bu yüzden teşhis genellikle ileri seviyelerde konulur. Hastanın genel sağlığı, evresi ve diğer organlara sıçrama olasılığı yaşam süresini belirleyen kriterlerdir. Bu kriterlere göre mide kanseri hastalarına bir ömür biçmek zordur ancak istatistikler ortalama beş yıl olduğunu göstermektedir. Ayrıca ileri evrelerde hayatta kalma oranı düşüktür.

Mide kanseri ölüm belirtileri

  • Sürekli yatma ve uyuma isteği
  • Uykusuzluk ya da uyanma zorluğu
  • Kilo kaybı nedeniyle hareketlerde zorluk
  • Yeme ve özellikle katı gıda tüketme zorluğu
  • Mama ile ya da damardan beslenme
  • Günlük su içme miktarında azalma
  • İlaçları yutma sorunu
  • Dikkat süresinde kısalma ve odaklanma sorunu
  • Kafa karışıklığı
  • İletişimde zorlanma
  • Ani el, kol, bacak ya da yüz kasılmaları
  • Artan halsizlik nedeniyle hareket etme isteksizliği

Mide kanserinden korunma yolları

Mide kanserine neyin neden olduğu net değildir, bu yüzden bunu önlemenin bir yolu yoktur. Ancak bazı önlemler mide kanserine yakalanma riskini azaltabilir:

  • Düzenli egzersiz
  • Daha fazla meyve-sebze tüketimi
  • Tuzlu ve hazır gıda tüketimini azaltmak
  • Sigara ve alkol kullanmamak
  • Mide kanserine yakalanma riski yüksek olan hastaların reçeteli kanser önleyici ilaç almaları

Özellikle risk grubundaki insanlar erken tarama testi yaptırabilir. Bu test olası mide kanserini erken aşamada tespit etmeye yardımı olabilir.

Mide kanserine iyi gelen şifalı bitkiler

  • Sarı kantaron: Yaklaşık 30 gr. sarı kantorunu beş bardak suda 45 dk. kaynatıp süzdükten sonra günde 3 kez öğünlerden önce için.
  • Kekik: 2-3 gr. taze ya da toz kekiği bir bardak kaynar suya atıp 10 dk. demleyin. Günde iki kez için.
  • Ökse otu: 2-4 gr. ökse otunu bir bardak kaynar suda 15 dk. demleyip yemeklerden üç saat önce günde üç kez için.

At kuyruğu, tıbbi nergiz, ildon yaprağı ve kırlangıç otunu da benzer yöntemlerle hazırlayıp günde ortalama 2-3 kez içebilirsiniz. Ayrıca kara kovan balı, doğal bal mumu, polen, kudret narı, ısırgan tohumu ve çörek otunun da tedaviyi destekleyici etkileri vardır.

Ancak hangi bitkisel kürü uygularsanız uygulayın doktorunuza mutlaka danışın.

Mide kanseri hastaları nasıl beslenmeli?

  • Tuz diyeti yapın. Yüksek tuzlu gıdalar tüketmeyin.
  • Sucuk, salam gibi işlenmiş et ürünlerini tüketmeyin.
  • Vitamin ve mineral almak için günde beş porsiyon meyve ve sebze yemeye özen gösterin.
  • Özellikle A vitamini ve karoten bakımından zengin gıdalara yönelin.
  • Az, sık ve düzenli beslenin.
  • Kızartılmış besinlerden ve hazır gıdalardan kaçının.
  • Yiyecekleri ızgarada, fırında ya da haşlayarak az yağlı ve az tuzlu hazırlayın.

Mide kanseri hastalarına öneriler

  • Tedaviniz hakkında karar vermek için bilgi edinin: Doktorunuzdan mide kanserinizin evresi ve tedavi seçenekleri hakkında ayrıntılı bilgi isteyerek konuyla ilgili araştırma yapın.
  • Diğer mide kanseri hastalarıyla bağlantı kurun: Bölgenizdeki destek grupları hakkında doktorunuza danışın ya da sosyal medya üzerinden böyle grupları araştırıp iletişime geçin. Bu, hem tecrübe aktarımı, hem de moral desteği ve dayanışma için etkili bir yoldur.
  • Aktif kalın: Kanser teşhisi, zevk aldığınız meşguliyetleri bırakmak zorunda kalmak anlamına gelmez. Kendinizi iyi hissettiğiniz anlarda size iyi gelen işlere zaman ayırın.
  • Destek alın: Arkadaşlarınızla ve ailenizle görüşmeyi kesmeyin, onların size yardımcı ve destek olmalarına izin verin.

Kaynaklar ve Referanslar: 1- Gastric Cancer, 2- Stomach Cancer, 3- Stomach Cancer

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla