Adet gecikmesi neden olur, ne iyi gelir? Belirtileri ve tedavisi

Kategori: Kadın Hastalıkları Print

Adet gecikmesi, kadınlarda endişeye neden olan yaygın görülen bir sorundur. Adet kanamasının başladığı günden itibaren 21-35 günlük periyotlar normal kabul edilir. Eğer adetiniz bu aralığı aşıyorsa adet gecikmesinden bahsedebiliriz.  Çoğunlukla hamilelik belirtisi olarak görülse de aslında adet gecikmesinin stres, obezite, doğum kontrol yöntemleri ya da tiroid sorunları gibi pek çok farklı sebebi olabilir. Bu sağlık sorunları tedavi edildiğinde genellikle adet periyotları eski haline döner. Adet gecikmesi ciddiye alınması gereken bir durumdur. Öncelikle bir kadın doğum uzmanına danışmak gerekir. Sonrasında problemin sebebine göre doktorunuz sizi başka bir uzmana yönlendirebilir.

Adet gecikmesi nedir?

Kaç günlük adet gecikmesi normaldir?

Adet döngüsü normalde son adet kanamasının başlangıcından itibaren 28 gün olarak hesaplanır. Ancak 21-35 günlük periyotlar da normal kabul edilebilir. Eğer adetiniz bu aralıklar dışındaysa bir adet gecikmesi söz konusudur ve bu durum bir sağlık sorunundan kaynaklanıyor olabilir.

Adet nedir? Regl sancısı ve kanaması nasıl azaltılır?

Adet gecikmesi belirtileri

Adet gecikmesinin en temel belirtisi periyotların 35 günden daha uzun süre gecikmesidir. Ancak bazen buna neden olabilecek sağlık sorununa göre bazı farklı belirtiler de yaşanabilir. Örneğin:

  • Adet periyotlarının 35 günden daha uzun süre gecikmesi
  • Memeden süt gelmesi
  • Saç dökülmesi
  • Baş ağrısı
  • Aşırı tüylenme
  • Kasık ağrısı
  • Sivilce

Adet gecikmesi neden olur?

Stres

Uzun süreli stres hormonları etkileyebilir, hastalıklara, ani kilo kaybına ya da kilo almaya neden olabilir. Tüm bunlar kadınlarda adet döngüsünü değiştirebilir, daha erken ya da daha geç adet olmaya neden olabilir. Hatta stresli dönemlerde bazı kadınlar adet periyotlarını daha ağrılı geçirirler.

Eğer adetinizin stres nedeniyle geciktiğini düşünüyorsanız, yoga, meditasyon gibi bazı rahatlama teknikleri, doğru beslenme, düzenli uyku ve egzersiz gibi yaşam tarzı değişiklikleri stresle başa çıkmanıza yardımcı olabilir.

Aşırı adet kanaması neden olur ve tedavisi nasıl yapılır?

Ani kilo kaybı

Ağır bir diyet ya da yoğun egzersiz sonucu oluşan ani kilo kaybı veya anoreksiya nervoza veya bulimia gibi yeme bozuklukları adet gecikmesine neden olabilir. Zayıflık ya da vücut yağ oranı düşüklüğü yumurtlama için gerekli hormon üretiminin durmasına neden olur.

Vücut kitle indeksiniz normalin altındaysa ya da kilo verdikten sonra adet gecikmesi yaşıyorsanız vücudunuzda eksik olan vitamin, mineral ve besin maddelerini nasıl tamamlayacağınız konusunda bir doktora veya diyetisyene danışın.

Obezite

Ani kilo kaybı gibi obezite de vücutta hormonal değişikliklere ve adet gecikmesine neden olabilir. Obezite durumunda vücut, kadınlarda üreme sistemini düzenleyen hormonlardan biri olan östrojen üretimini arttırabilir ve bu durum adet düzensizliğine neden olabilir.

Eğer vücut kitle indeksi 30 veya üzerinde olan kadınlarda adet gecikmesi sorunu da varsa doktor bir diyet ve egzersiz planı önerebilir.

Östrojen nedir? Ne işe yarar? Eksikliği ve fazlalığı ne tür sorunlar yaratır?

Polikistik over sendromu (PKOS)

Polikistik over sendromu, vücudun normalden fazla androjen (erkeklik hormonu) üretmesine neden olan yaygın hormonal bozukluklardan biridir. Bu hormon dengesizliğinin sonucunda yumurtalıklar üzerinde kistler oluşur ve bu kistler yumurtlamayı durdurabilir ya da düzensizleştirir. Ayrıca PKOS, insülin dengesini de bozabilir. Tüm bu hormonal sorunlar adet gecikmesine neden olabilir.

PKOS, doğru şekilde tedavi edilmezse endometriyal kanser gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.

Polikistik over sendromu nedir? Nedenleri, belirtileri ve tedavisi

Hormonal doğum kontrol yöntemleri

Doğum kontrol hapları, yumurtlamayı önleyen östrojen ve progesteron hormonları içerir. Hapları ilk kullanmaya başladığınızda veya bıraktığınızda adet döngüsünde değişiklikler olabilir. Bıraktıktan sonra periyotların eski dengesini bulması altı ay kadar sürebilir.

RİA (rahim içi araç), kontraseptif enjeksiyon veya doğum kontrol implantları da hormonal doğum kontrol yöntemleri oldukları için adet gecikmesine neden olabilir.

Kronik hastalıklar

Diyabet ve çölyak hastalığı gibi kronik hastalıklar adet döngüsünü de etkileyebilir:

Çölyak hastalığı, sindirim sistemini etkileyen ve ince bağırsakta hasara neden olan otoimmün bir hastalıktır. Çölyak hastalığı olan insanlar gluten yediklerinde, bağışıklık sistemleri ince bağırsağa saldırarak tepki verir. İnce bağırsak hasar gördüğünde vücut, ihtiyacı olan besin maddelerini ememez. Bunun sonucunda oluşan yetersiz beslenme, normal hormon üretimini etkiler ve adet gecikmesine ya da düzensizliğe neden olur.

Diyabet hastalığı iyi yönetilmediğinde, kan şekerindeki değişiklikler hormonal değişikliklere ve adet düzensizliğine neden olabilir.

Çölyak hastalığı nedir? Nedenleri, belirtileri, testi ve tedavisi

Erken menopoz ya da menopoz başlangıcı

Bir kadının 40 yaş ve öncesinde menopoz semptomları yaşamaya başlaması erken menopoz olarak tanımlanır. Erken menopozda ve menopoz başlangıcında östrojen seviyeleri dalgalanmaya başlar ve bu da adet gecikmesine neden olur. Kadınların bir yıl boyunca adet görmemeleri ise menopoz döneminin başladığını gösterir.

Tiroid sorunları

Tiroid bezi, hormonlar da dahil vücudun metabolizmasını düzenler. Hipertiroidizm (tiroid bezlerinin aşırı çalışması) ve hipotiroidizm (tiroid bezlerinin az çalışması) hormon seviyelerini etkileyebilir ve adet düzensizliğine neden olabilir. Ancak tedavi sonrası adet periyotları normale döner.

Hipertiroidi (zehirli guatr) nedir, neden olur? Belirtileri ve tedavisi

Hamilelik

Doğum kontrol yöntemi kullanıyor olsanız bile yine de hamile kalabilirsiniz ve adet gecikmesi hamileliğin bir işareti olabilir. Böyle bir şüpheniz varsa birkaç gün daha bekleyip hamilelik testi yapabilirsiniz.

Adet gecikmesi tedavisi

Adet gecikmesinin tedavisi, altta yatan nedene bağlı olarak değişir. Nedenlerine göre uygulanabilecek tedaviler şöyledir:

  • Stres: Öncelikle egzersiz, doğru beslenme, sağlıklı uyku düzeni gibi yaşam değişiklikleri ile stres kontrol altına alınmaya çalışılır. Daha şiddetli durumlarda bir psikiyatristten yardım almak gerekebilir.
  • Ani kilo kaybı ya da obezite: Her iki durum da beslenme bozukluğu ile ilgili olduğu için uzman bir diyetisyenden yardım almak gerekir.
  • Polikistik over sendromu: Doğum kontrol hapı ya da progesteron içeren hormon hapları kullanılabilir. Ayrıca insülin direncine yönelik metformin de önerilmektedir.
  • Hormonal doğum kontrol yöntemleri: Vücut kullanılan kontreseptife alıştığında ya da yöntem bırakıldığında adet düzeni eski haline geri dönecektir.

Menopoz nedir? Ne zaman başlar? Belirtileri ve tedavisi

  • Erken menopoz: Genellikle hormon ilacı önerilir. Tedavide doğum kontrol hapı verilebilir veya hormon replasman tedavisi (HRT) uygulanabilir.
  • Tiroid sorunları: Tiroid bezlerini dengeli çalışmasına yardımcı olacak ilaçlar kullanmak gerekir. Hipertiroidizm için radyoaktif iyot tedavisi ve metimazol, propiltiyoürasil gibi tiroid ilaçları önerilir. Hipotiroidizm için ise levothyroxine sodyum reçete edilir.

Adet gecikmesinde ne zaman doktora gidilmeli?

Adet gecikmesi, bir sağlık sorununun belirtisi olabilir. Bu nedenle öncelikle bir kadın doğum uzmanına başvurmak gerekir. Doktorun teşhis koyabilmesi için adetinizin başlangıç ve bitiş tarihlerini ve yaşadığınız diğer semptomları not alın. Doktorunuz eğer kendi branşı dışında bir sorundan şüphelenirse uygun uzman doktora sizi yönlendirecektir.

Adet gecikmesi ile birlikte ateş, şiddetli kasık ağrısı, mide bulantısı ve kusma gibi belirtilerden birini yaşıyorsanız derhal bir uzmana başvurun.

Adet gecikmesine ne iyi gelir?

Günlük yaşam rutininiz içinde uygulayabileceğiniz bazı pratik yöntemler adet gecikmesi sorununuza yardımcı olabilir:

  • Yoga: Günde 35 ila 40 dakika yoga yapmak, hormonları ve adet döngülerini düzenlemeye yardımcı olabilir.
  • Sağlıklı kilo: Bir diyetisyenden yardım alarak sağlıklı bir hedef kilo belirleyin ve dengeli beslenerek bu kiloyu korumaya çalışın.
  • Düzenli egzersiz: Egzersiz kilonuzu kontrol etmeye ve rahatlamanıza yardımcı olabilir.
  • Tarçın: Yapılan araştırmalar tarçının, adet döngülerini düzenlemeye ve adet kanamasını ve ağrısını azaltmaya yardımcı olabildiğini göstermektedir.

Amenore (adetten kesilme) nedir, neden olur? Belirtileri ve tedavisi

  • D ve B vitamini: Yeterli düzeyde D ve B vitamini almak adet periyotlarının dengelenmesine yardımcı olabilir. Eğer eksiklik yaşıyorsanız takviye kullanmak için doktorunuza danışın.
  • Elma sirkesi: Yapılan bir çalışmada günlük 15 ml elma sirkesi içmenin, yumurtlamayı düzenleyebildiğine dair kanıtlar sunulmuştur. Ancak daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır. (Sirkeyi sulandırarak içebilirsiniz)
  • Ananas: İçerdiği bromelain rahim astarını yumuşatarak adet periyotlarını düzenlemenize yardımcı olabilir.

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla