Haşimato nedir? Neden olur? Belirtileri ve tedavi yöntemleri

Kategori: Sağlık Sözlüğü, Tiroid hastalıkları Print

Haşimato, yaygın görülen tiroid rahatsızlıklarından biridir ve zamanında tedavi edilmediği takdirde son derece ciddi sorunlara neden olabilir. Daha çok orta yaştaki kadınlarda görülür, ancak çocuk ya da genç fark etmeksizin herkeste de görülebilir. Otoimmün bir rahatsızlıktır; bazı hastalarda bağışıklık sistemine saldıran bakteriler ve virüsler, haşimato gelişimini tetikleyebilir. Haşimato’ya özgü tipik bir belirti olmadığından diğer hastalıklarla karıştırılabilir. Sebepsiz kilo alımı, depresyon, cinsel isteksizlik, saç dökülmesi, kas ağrıları gibi çeşitli belirtileri vardır. Bu yüzden hastalığın teşhisi zor olabilir. Tedavisinde daha çok tiroid hormon salgılanımını taklit edici ilaçlar reçete edilir. Ancak bazen de cerrahi operasyon gerekebilir. Düzenli ve dengeli beslenme, egzersiz, stressiz bir yaşam sürme ile belirtiler ve komplikasyonlar kontrol altında tutulabilir.

Haşimato nedir?

Haşimato, hipotiroidizme ya da tiroid bezinin daha az salgılanmasına yol açabilen, ciddi bir otoimmün rahatsızlıktır. Diğer otoimmün bozukluklarda olduğu gibi bağışıklık sistemi yanlışlıkla sağlıklı hücrelere saldırır. Kronik lenfositik tiroidit ya da Haşimato’s olarak da isimlendirilir. Hastalık, 1912 yılında ilk kez Japon bilim adamı Akira Haşimato tarafından tanımlanmıştır. Gelişmiş ülkelerde hipotrioidizmin en önemli sebepleri arasında yer alır. Hipotiroidizm, %90 oranında haşimatoya bağlı olarak gelişir.

Hastalarda vücut tiroid bezini yok etmek adına bol miktarda anti TPO üretir. Bu durumda tiroid bezi küçülür ve tiroid bezinde iltihaplı hücreler çoğalır. İlerleyen süreçte hastada tiroid yetmezliğine yol açabilir.

Haşimato belirtileri

  • Depresyon ve anksiyete
  • Sebepsiz kilo alımı
  • Uyku apnesi
  • Karpal tünel sendromu
  • Unutkanlık, işe odaklanmada zorlanma
  • Yorgun hissetme, nefes almada zorlanma
  • Kabızlık ve şişkinlik gibi birtakım sindirim problemleri
  • Kas ağrıları ve kaslarda hassasiyet
  • Eklemlerde sertleşme ve şişme
  • Saç dökülmesi ve saç incelmesi gibi saç dokusundaki değişiklikler
  • Gözlerde ve yüzde şişlik
  • Kaba ve çatlamış cilt
  • Sık sık idrara çıkma ve aşırı susama
  • Cinsel isteksizlik vb. cinsel işlev bozuklukları
  • Bağışıklık sistemi zayıflığı nedeniyle grip ve soğuk algınlığı gibi hastalıklar sık olur
  • Adet döngüsünün şaşması, adet görememe vb. adet düzensizlikleri

Hastalık belirtileri, pek çok diğer hastalığın belirtilerine benzer. Bu yüzden de doktorlar, bu belirtiler doğrultusunda zaman zaman yanlış teşhis koyabilirler.

Haşimato neden olur?

Tiroid bezi, boynun hemen alt kısmında bulunan, kelebeğe benzer şekle sahip, endokrin bir bezdir. Görevi, kana salgılanan ve vücudumuzdaki her dokuya taşınan tiroid hormonunu yeterli miktarda salgılamaktır. Bu hormon, vücudumuza enerji sağlamanın yanı sıra vücudun ısınmasına ve kalp, beyin, kas gibi diğer organların da sağlıklı bir şekilde çalışmalarına olanak tanır.

Hashimoto hastalığı, bağışıklık sisteminizin tiroid bezinize zarar veren antikorlar oluşturduğu bir otoimmün bozukluktur. Doktorlar bağışıklık sisteminizin tiroid bezinize saldırmasına neden olan şeyi bilmezler. Bazı bilim adamları, bir virüsün veya bakterinin bu durumu tetikleyebileceğini düşünürken, diğerleri genetik bir kusurun söz konusu olabileceğini düşünmektedir. Kalıtım, cinsiyet ve yaş gibi faktörlerin birleşimi de bu hastalığın oluşmasını tetikleyebilir.

Gluten nedir? Hangi besinlerde bulunur? Zararları ve alerjisi

Haşimato risk faktörleri

  • Kişide otoimmün hepatit, Addison hastalığı, Çölyak hastalığı, Lupus, Pernisiyöz anemi, Romatoid artrit, Vitiligo, Tip 1 diyabet, gibi otoimmün rahatsızlıkların olması
  • Kadın olmak; hastalık, kadınlarda erkeklere nazaran 8 kat daha fazla görülür.
  • Ailede haşimato hastalığının bulunması
  • Hamile olmak
  • Sigara kullanmak

Haşimato teşhisi

Teşhis aşamasında tıbbi sağlık geçmişiniz ve karşılaştığınız belirtiler ile ilgili sorular sorulur ve birtakım kan testleri istenebilir. Hastalığın erken evresinde genelde tiroid hormon değerleri normaldir. Ancak ilerleyen süreçte TSH (tiroid stümile edici hormon) değerleri düşer. Bu yüzden kan testi ile TSH değerlerinin ölçülmesi gerekir. Yüksek TSH değeri, genelde hipotiriodizme işaret eder. Ayrıca kan testlerinde TPO olarak bilinen antitroid antikorları aranabilir.

Haşimato teşhisi

Haşimato teşhisinde fizik muayene önemlidir

Hastalığın teşhisinde kan testleri dışında genelde başka bir şeye ihtiyaç yoktur. Ancak kanınızda TPO bulunmaması halinde, tiroidinizin durumunu görüntülemek için tiroidinizin ultrasonuna ihtiyaç duyulabilir. Tiorid bezinizdeki tiroid nodüllerinin varlığı ve tiroid büyüklüğü hastalığın teşhisine yardımcı olabilir. Hipotriodizmin varlığının doğrulanması için, beyin MR çektirmeniz de gerekebilir.

Haşimato kanseri

Bu hastalık, kişinin tiroid lenfoma olarak isimlendirilen tiroid kanserine yakalanma riskini ciddi anlamda yükseltir. Boğaz bölgenizde ele gelen bir beze hissediyorsanız, vakit kaybetmeksizin bir uzmana görünerek, kansere yakalanmaktan kurtulabilirsiniz.

Haşimato ve tiroid

Haşimato, tiroid bezi sorunlarından biridir. Ancak hastalığı; guatr, hipertriodizm gibi diğer tiroid bezi rahatsızlıklarıyla karıştırmamak gerekir. Haşimato ilerlediğinde diğer tiroid bezi sorunu olan hipotriodizmi ve Adinson rahatsızlığını tetikleyebilir.

Gebelikte haşimato

Gebelikte haşimatoya bağlı hipotiroid gelişimi, bebeğin zihinsel fonksiyonlarında gelişimin yavaşlamasına neden olabilir. Bu yüzden tüm anne adayları, gebe kalmadan önce mutlaka tiroid bezi fonksiyonlarına baktırmalıdırlar.

Hamilelik döneminde anne adayına verilen tiroid hormonu ile bebeğin sağlıklı bir şekilde doğması sağlanabilir. Aynı zamanda haşimato hastası olan anne adayları, gebelikleri boyunca yeterli miktarda iyot almaya özen göstermelidirler.

İyot nedir, ne işe yarar? İyot eksikliği belirtileri ve tedavisi

Haşimato tedavisi

Hastalığın tedavisi oldukça kapsamlı olabilir. İlaç kullanımının yanı sıra düzenli egzersiz yapmanız, düzenli ve dengeli beslenmeniz ve yaşam tarzınızda değişikliklere gitmeniz de gerekecektir.

Haşimato ilaçları

Testler sonrasında tiroid hormon değerlerinizin normalse doktorunuz, hastalığın gidişini takip etmeyi tercih edebilir. Hipotiroid varlığında ise tiroid hormonu olarak bilinen levotiroksin içerikli Levoxyl, Synthroid gibi haşimato ilaçları kullanmanız gerekir. Bu ilaçlar genelde hap formundadır ve sabahları aç karna alınmalıdır. Sentetik tiroid hormonları olarak isimlendirilen bu ilaçlar, tiroid bezinin çalışmasını taklit ederler. Ancak bu ilaçlar, bağışıklık sisteminin kendi kendine saldırmasına engel olmazlar. Bu yüzden de hayatınız boyunca bu ilaçları almanız söz konusu olabilir.

Bu ilacı kullanmaya başladıktan 6-8 hafta sonrasında tekrar kan testi yaptırmanız gerekir. Bu test ile size uygun doz miktarına karar verilir. 6 ayda ya da yılda bir kez olacak şekilde kan testlerinizi periyodik olarak yaptırmalısınız. Aynı zamanda bu hapları doktorunuz önermediği takdirde kendi kendinize kullanmayı asla bırakmamalısınız.

İlaçla tedavinin yetersiz kalması durumunda ise cerrahi müdahale gerekli olabilir. Ayrıca düzenli egzersiz, tiroidin daha iyi çalışmasını sağlayan besinlerin tüketimi ve iyot alımı; tüm hastaların dikkat etmesi gereken evde tedavi alternatifleridir.

Haşimato ve beslenme, haşimato diyeti

  • Bağışıklık sistemini güçlendiren ve sindirimi kolay besinler tüketin
  • Gluten içerikli besin tüketiminden kaçının. Tahılsız bir beslenme alışkanlığı kazanmanız, hipotriodizm ve Haşimato ile mücadelede son derece önemlidir.
  • Pastörize ve homojenize edilmiş süt ürünleri kullanın.
  • Hazır yiyecek tüketimini sınırlandırın. İşlenmiş ve rafine gıdalar tüketmeyin.
  • Bağırsaklarınızda iltihaplanmaya yol açabilecek şekerli yiyeceklerden uzak durun.
    Tiroidi iyileştiren besinlere diyetinizde yer verin
  • Bol bol sebze ve meyve tüketin.
  • Sindirimi kolay ve bağışıklığı güçlendirici et suyu ve organik et tüketimini arttırın
Balik

Balık çeşitlerini bolca tüketin

  • Kefir gibi probiyotik açısından zengin besinler tüketin. Lahana turşusu, organik keçi sütü ve yoğurdunu, probiyotik besinlere örnek olarak gösterebiliriz.
  • Antioksidan, vitamin ve mineral kaynağı olan, bol miktarda lif içeren sebzeler tüketin.
  • Omega 3 yağ asitleri açısından iyi bir kaynak olan balık çeşitlerini bolca tüketin.
  • Magnezyum ve fosfor kaynağı olan, bağırsakların durumunu iyileştiren et suyuna çorba ve güvece öğünlerinizde sık sık yer verin.

Tiroidi onaran takviyeler kullanın

  • Vücuttaki T3 ve T4 hormonlarını düzenleyici, gebelikte haşimato riskini önleyici selenyum açısından zengin takviyeler kullanın.
  • D vitamini eksikliğinizi gidermek adına D vitamini takviyeleri kullanın. Bol güneşlenin
  • Haşimato hastalarında yaygın bir şekilde görülen B12 eksikliğini gidermek amacıyla B12 takviyeleri alın.

Guatr nedir? Neden olur? Belirtileri ve tedavi yöntemleri

İyot tüketiminde aşırıya kaçmayın

  • Deniz yosunu gibi yüksek oranda iyot içeren besinler tüketmeniz, tiroidinizin durumunu kötüleştirebilir.
  • Hamilelikte bir miktar daha fazla iyota ihtiyaç duyabilirsiniz. Ancak iyot tüketiminde aşırıya kaçmanız, bebeğinizde guatrı tetikleyebilir. Bu yüzden de hamileliğinizde ne kadar iyot almanız gerektiğine dair doktorunuza danışın.

Haşimato bitkisel tedavi

Hindistan cevizi yağı

Ciddi bir ağrı kesici ve iltihap giderici olan Hindistan cevizi yağından bu hastalığın tedavisinde yararlanılabilir. Otoimmün hastalıkların tedavisinde sıklıkla kullanılan Hindistan cevizi yağı, bakterilerle savaşarak, bağışıklık sistemini güçlendirir. Günde 2-3 yemek kaşığı katı Hindistan cevizi yağı tüketebilirsiniz. Aynı zamanda boyun bölgenize günde 2-3 kez ılık Hindistan cevizi yağıyla masaj yapabilirsiniz.

Hindistan cevizi yağı neye iyi gelir? Faydaları nelerdir, nasıl kullanılır?

Yoğurt otu kürü

1 tutam yoğurt otunu 1 bardak taze ve klorsuz temiz suda iyice kaynatın. 5 dakika kaynama süresinin ardından kürü ocaktan alın. 5 dakika ılımaya bırakın. Kürü süzün ve elde ettiğiniz suyun bir kısmıyla gargara yapın. Diğer kısmını ise için. Bu kürü 1 ay boyunca her gün düzenli olacak şekilde uygulayın.

Deve dikeni tohumu çayı

Vücudumuzu toksinlerden arındırmada oldukça etkili olan deve dikeni tohumu çayını haşimato ve hipotriodizmin bitkisel tedavisinde kullanabilirsiniz. Deve dikeni tohumu çayını hazırlamak için aktardan satın aldığınız 1 tatlı kaşığı deve dikeni tohumunu havanda iyice ezin. Ardından ezdiğiniz tohumları 1 su bardağı kaynar suyun bulunduğu fincana koyun ve 5 dakika ılımaya bırakın. Süzme işleminden sonra günde 3 bardak olacak şekilde tüketin.

Deve dikeni tohumu ve yağının faydaları nelerdir? Nasıl kullanılır?

Haşimato tedavi edilmezse ne olur?

Haşimato, zamanında tedavi edilmediğinde hastada yumurtalık yetmezliği, bebekte doğum kusurları, Addison ve Graves gibi diğer tiroid bozuklukları, tip 2 diyabet, yüksek kolesterol, kalp rahatsızlıkları, depresyon vb. ruhsal bozukluklar, nörolojik hasar, böbrek, beyin problemleri ve enfeksiyonlar gibi komplikasyonlar gelişebilir. Bu yüzden de kişinin yukarıdaki belirtilerden biri ya da birkaçı ile karşılaşması durumunda acilen bir uzmana görünmesi zorunludur.

Haşimato öldürür mü?

Haşimato, doğrudan öldüren bir hastalık değildir. Ancak tedavi edilmediğinde kalp rahatsızlıkları, böbrek ve beyin problemleri gibi komplikasyonlar ölmesine neden olabilir.

Haşimato hastalarına öneriler

  • İlaçlarınızı düzenli bir şekilde kullanın ve doktorunuza danışmadan ilaç bırakmayın
  • Hastalığınızı ciddiye alın. Tiroidinize zarar verebilecek besinleri tüketmeyin
  • Sigara kullanmayın.
  • Güçlü bir bağışıklık sistemi için stresli bir yaşam sürmekten mümkün olduğunca kaçının. Gerekirse yoga ve meditasyon kurslarına yazılın
  • Hastalığın sizde depresyona yol açabileceğini unutmayın. Gerekirse bir psikiyatristten yardım alın
  • Düzenli olarak egzersiz yapın. Günde en az 30 dakika boyunca yürü
  • Moralinizi her daim yüksek tutun

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla