Sinüzit nedir? Sinüzitin nedenleri, belirtileri ve tedavisi

Kategori: Kulak Burun Boğaz, Sağlık Sözlüğü, Sinüzit Print

Sinüzit, burun ve göz çevresindeki kemiklerin içindeki boşlukların burun içine açıldıkları kanallarda meydana gelen tıkanıklıklar nedeniyle iltihaplanması ile ortaya çıkan bir enfeksiyondur. Akut ve kronik iki tipi vardır. Akut sinüzit; burun tıkanıklığı, sarı, yeşil veya kanlı burun akıntısı, gözlerin etrafında ağrı, diş ağrısı ile karışabilen yanak ağrısı, yüzde basınç hissi, öne eğilmekle artan yüz veya baş ağrısı, kötü ağız kokusu gibi belirtiler gösterebilir. Gerginlik tipi baş ağrısı, migren, burun bölme eğriliğine bağlı burun tıkanıklıkları ve nazal alerji ile sık sık karıştırılan sinüzit kış aylarında, özellikle kaloriferli evlerde kuruyan hava ile azabilir. Öte yandan hafif nezle, grip hali varken uçak seyahati yapılması, uzun süre soğuk havaya maruz kalınması gibi sebepler de sinüziti azdırır. Akut sinüzitin tedavisi, antibiyotikler ve burun açıcı ilaçlarla yapılırken kronik sinüzitte cerrahi gerekebilir.

Sinüzit nedir?

Sinüslerin buruna açıldığı kanallar tıkanır. Tıkanan kanallar, sinüslerin ürettiği salgıların, sinüs içine hapsolmasına neden olur. Sinüsün içi kendi ürettiği salgılarla dolar. Bunun sonucunda mikropların üremesi için uygun bir ortam oluşur. Kısa zamanda çok sayıda bakteri oluşur ve sinüzit meydana gelir.

Sinüzit olgularının büyük çoğunluğu tıbbi tedaviye cevap verir ve tehlikeli değildir. Bununla birlikte sinüs içindeki bir enfeksiyon hem göze hem de beyne çok yakındır. Enfeksiyonun göze veya beyine yayılması çok nadirdir. Enfeksiyonlu sinüslerden akan mukus akciğerler için sağlıklı değildir.

Akut Sinüzit, 4 hafta sürer, 4-12 hafta süren subakut türü vardır. Ayrıca 12 haftadan fazla süren, hatta yıllarca sürebilen kronik Sinüzit durumu vardır. Akut sinüzit genellikle bakteri enfeksiyonuna dönüşen soğuk algınlığı şeklinde başlar. Alerjiler, burun sorunları ve bazı hastalıklar akut ve kronik sinüzitlere de neden olabilir. Sinüzit belirtileri ateş, zayıflık, yorgunluk, öksürük ve tıkanıklığı içerir. Teşhisi için görüntüleme testlerine de gereksinim olabilir. Tedavisinde antibiyotikler, dekonjestanlar ve ağrı kesiciler kullanılmaktadır.

Ağrı kesici ilaçlar nasıl kullanılmalıdır? Türleri ve yan etkileri

Sinüzit neden olur?

Sinüzit genellikle üst solunum yollarından sinüslere yayılmış bir soğuk veya grip virüsünün sonucunda oluşur. Sinüslere bulaşan bakterilerden sadece birkaç vakaya neden olur. Enfekte diş veya mantar enfeksiyonu bazen sinüslerin iltihaplanmasına neden olabilir. Sinüzitin kronik hale gelmesine neden olan bazı etkenler şunlardır:

  • Alerjik rinit, astım ve saman nezlesi dahil alerjiler ve ilgili durumlar
  • burun polipleri (burundaki büyümeler)
  • sigara içmek
  • Zayıflamış bir bağışıklık sistemi
  • Alerjiler ve astım gibi temel sorunları iyi kontrol edilmemesi

İbuprofen nedir? Nasıl ve ne için kullanılır? Yan etkileri nelerdir?

Sinüzit belirtileri

  • Bir haftadan fazla devam eden nezlelerin büyük çoğunluğu sinüzit göstergesidir
  • Erişkinlerde burun tıkanıklığı, sarı-yeşil burun ve geniz akıntısı, yüz-diş-göz ağrısı ve öksürük en çok gözlemlenen belirtileridir.
  • Çocuklarda huzursuzluk, inatçı öksürük ve geniz akıntısına bağlı kusma olabilir.
  • Tüm yaş gruplarında kısmen daha az rastlanan belirtiler; ateş, yorgunluk, ağız kokusu, koku alma duyusunda azalma, boğaz ağrısı, bazen ses kısıklığıdır.
  • Rahatsızlığın devamı sırasında ortaya çıkan alın ve gözde ağrılı şişlikler, çift görme ve genel durum bozukluğu da sinüzit belirtileri arasında yer alır.

Göz ağrısı neden olur? Ağrı yapan göz hastalıklarının tedavisi

Sinüzit, soğuk algınlığı veya alerji nedeniyle başlayabilir. Enfeksiyonlar veya zayıf bağışıklık sistemi sinüzite neden olabilir. Bazen, kronik sinüzit, burun kanallarının yapısında veya sinüslerin normal şekilde boşalmasını önleyen nazal polip gibi bir büyümeyle ilgili sorunlardan kaynaklanır.

Bu şikayetler kronik sinüzit göstergesi olabilir!

  • Sabahları yorgun uyanıyorsanız,
  • Boğaz ağrınız varsa,
  • Burnunuzda kuruma ve kabuklanma oluyorsa,
  • Ağız ve diş sağlığınıza dikkat ettiğiniz halde ağız kokusu problemi yaşıyorsanız,
  • Geceleri horluyorsanız,
  • Burun tıkanıklığınız varsa,
  • Koku alamıyorsanız,
  • Son dönemlerde sürekli yorgunsanız,
  • Kuru öksürüyorsanız,
  • Sesiniz değişmeye başladıysa,
  • Geniz akıntınız varsa,
  • Boğazınızda batma gibi bir rahatsızlık hissi oluşuyorsa,
  • Kış enfeksiyonlarını 10 günden çok daha fazla bir sürede atlatıyorsanız; hastalıklarınız kısa aralıklarla tekrarlıyorsa ve en önemlisi bu şikayetleriniz 3 aydan fazla süredir varsa kronik sinüzit hastası olabilirsiniz.

Kronik sinüzitin kalıcı tedavisi için cerrahi yöntem iyi bir seçenek olabilir

Sinüzit atakları ve üst solunum yolu sorunları 

Burun kıkırdak-kemik eğriliği ve burun eti büyümesi probleminiz varsa kış mevsimi sizin için çok daha sıkıntılı geçer; burun tıkanıklığı belirginleşir, sinüzit atakları sık gerçekleşir. Basit viral enfeksiyonlarda antibiyotik kullanmak gerekmezken; kıkırdak-kemik eğriliği ve burun eti büyümesi probleminiz varsa doğal direnç mekanizmalarınız bozulduğu için sıklıkla antibiyotik kullanımı ile sonuçlanan bakteriyel enfeksiyonlar yaşayabilirsiniz.

Ayrıca uykuda nefes alma probleminin artması oksijen alınan miktarını düşürdüğünden yorgunluk ve baş ağrısı şikayetleriniz belirginleşir. Bu nedenle en kısa zamanda bir kulak burun boğaz hastalıkları hekimine başvurmanızda fayda var.

Çocuklarda sinüzit

Sinüzit çocuklar için de ciddi bir sağlık sorun olabilir. Üst solunum yolu enfeksiyonları, büyümüş geniz eti ve alerji gibi faktörler çocuklarda sinüzit yapan nedenlerin başında geliyor. Ayrıca burun içi eğriliği, burunda polip olması ve bağışıklık yetmezlikleri de sinüzite yol açabiliyor. Çocuklarda sinüzit uyku düzeninin bozulmasına, okul başarısızlığına ve pek çok ciddi soruna neden olabilir.

Sinüziti olan çocuklar sinirlilik gösterebilir, ağız yoluyla nefes alabilir ve beslenme güç olabilir. Konuşmaları burun içerebilir (sanki havalı bir soğuk almış gibi). Sinüzit semptomları genellikle birkaç hafta içinde düzelir (akut sinüzit), ancak bazen üç ay veya daha fazla sürebilir (kronik sinüzit).

Çocuklarda sinüzit nedenleri, belirtileri ve tedavi seçenekleri

Çocuklarda sinüzit belirtileri farklı olabilir, bazende belirgin olmayabilir. Belirtilerin değişken ve çoğu zaman belirsiz olması, çocuklarda sinüs enfeksiyonunun az görüldüğü anlamına gelmez ve genellikle hastalığın gözden kaçmasına, kimi zaman geç teşhis edilmesine neden olur. Çocukluk döneminde sinüzit belirtileri arasında, ateş, öksürük, geniz akıntısı, burun akıntısı, burun tıkanıklığı, burun kanaması, baş ağrısı, yüz ağrısı, halsizlik ve ağız kuruluğu bulunabilir.

Kimler sinüzite karşı daha dikkatli olmalıdır?

Alerjisi Olanlar: Bir alerji atağı soğuk algınlığı gibi mukozanın şişmesine, sinüs kanallarının kapanmasına, mukus akımının engellenmesine ve bakteri enfeksiyonuna neden olur
Yapısal Burun Bozuklukları Olanlar: Örnek olarak kırık bir burun veya septum deviasyonu olanlar.
Sık Enfeksiyona Maruz Kalanlar: Okul öğretmenleri ve sağlık personeli
Sigara içenler: Tütün dumanı, nikotin doğal direnç mekanizmasını bozarlar

Sinüzit tedavisi

Öncelikle hastanın sinüs tomografisi sonuçlarının incelenmesi gerekir. Medikal tedavide fayda sağlanamadığı durumlarda cerrahi tedavi uygulanır. Tedavi, doktorunuzun koyduğu teşhis ile bağlantılı olacaktır. Akut sinüzit çoğunlukla antibiyotik tedavisine yanıt verirken kronik sinüzit için genellikle cerrahi müdahale gerekebilmektedir. Ameliyat ile amaçlanan, tıkalı olan sinüs yollarının açılmasıdır. Böylece sinüslerin havalanması sağlanır, enfeksiyon geriler ve kaybolur.

Tedavi planlanırken önemli olan neden olan faktöre odaklanmak ve çözmektir. Örneğin, sinüzit alerjilerden kaynaklanıyorsa, dekonjestanlar muhtemelen çok fazla yardımcı olmayacaktır. Birkaç günden fazla semptomlarınız varsa mutlaka doktora danışın. İyi bir muayene ve bazen X-ışınları, BT taramaları veya MRG gibi görüntüleme testleri ile soruna tam olarak neyin sebep olduğunu net olarak saptanabilir. Çoğu zaman, en iyi sinüzit tedavisi, farklı yaklaşımların bir kombinasyonudur.

Emar (MR) nedir, nasıl çekilir? Manyetik rezonans ne işe yarar?

Sinüziti olan çoğu insan iki veya üç hafta içinde kendisini daha iyi hissedecek ve evde kendine bakabilecek duruma gelebilir. Sinüzit belirtilerini hafifleten faktörler:

  • paracetamol veya ibuprofen gibi tezgah üstü ağrı kesiciler almak
  • burun tıkanıklığı gidericiler – ancak bir haftadan fazla kullanılmamalıdır
  • yüze sıcak kompres uygulamak
  • burnunuzun iç kısmını düzenli olarak tuzlu su ile temizlemek – bunu evde kendiniz yapabilir veya bir eczaneden alınan bileşenlerin poşetlerini kullanabilirsiniz
  • Belirtileriniz düzelmiyorsa ya da kötüleşirse, doktorunuza başvurup antibiyotik veya kortikosteroid sprey reçete yazabilir veya damla verebilir
  • Bu tedavileri denedikten sonra belirtileriniz düzelmezse, sinüslerin drenajını iyileştirmek için ameliyat için bir KBB uzmanına gidebilirsiniz

Sinüzitin ilaçla tedavisi

Antibiyotikler: Doktorunuz bir bakteriyel enfeksiyonu sorumlu tutarsa antibiyotik reçete edebilir. Akut sinüzit için genellikle onları 10-14 gün süreyle kullanılır. Kronik sinüzit için, daha uzun bir süre antibiyotik kullanmak gerekebilir. Antibiyotikler sadece bakteriyel enfeksiyonların tedavisine yardımcı olur. Sinüzitiniz virüs veya diğer sorunlardan kaynaklanıyorsa yardım etmezler. Bazı çalışmalar, bakterilerin önemli bir sinüzit nedeni olmadığını ve antibiyotiklerin aşırı kullanıldığını ileri sürüyor.

Ağrı kesiciler: Sinüziti olan bir çok kişi rahatsızlığı hafifletmek için ibuprofen veya asetaminofen gibi tezgah üstü (OTC) ağrı kesici ilaçları alır. Ancak bunları 10 günden fazla kullanılmaması gerekir. Hangisinin sizin için doğru olduğunu doktorunuza danışın.

Dekonjestanlar: Bu ilaçlar sinüslerde mukus miktarını düşürür. Bazıları burun spreyleri şeklindedir, diğerleri hap olabilir. Eğer dekongestan burun spreylerini 3 günden fazla kullanırsanız, sıkıntınızı arttırabilir. Bu neden doktorunuza danışın.

Penisilin (Ampisilin) nedir? Ne için kullanılır? Yan etkileri ve alerjisi

Allerji ilaçları: Birçok sinüzit vakası kontrolsüz alerjilerden kaynaklanmaktadır. Hiç alerji testi yaptırmadı iseniz bu riski gözardı etmeyin ve olup olmadığınızı görmek için bazı testler yaptırın. Böylece hastalık nedenini tespit etmeniz kolaylaşır.

Steroidler: Bazı durumlarda, doktorunuz sinüs membranlarındaki şişmeyi azaltmak için inhale steroidler reçete edebilir. Zor kronik sinüzit tedavisi için steroid almanız gerekebilir.

Sinüzit tedavisinde kullanılan en son teknikler “Sinoplasti”

Sinoplasti olarak adlandırılan “balon tedavisi” kronik sinüzit hastalığında, uygun vakalarda çok etkili ve güvenilir bir yöntem olarak kullanılmaktadır. Endoskopik sinüs cerrahisinde burun içerisindeki patolojik dokular temizlenip sinüs ağızları açılmaktadır.

Balon tedavisinde ise bu şekilde bir cerrahi işlem yapılmayıp, kapalı sinüs ağzı balon yardımıyla genişletilmekte ve ameliyat sonrası herhangi bir tampona ihtiyaç duyulmamaktadır. Ağrısız ve kanamasız bir girişimdir. Hastanede yatmayı gerektirmez. Uygun hastalarda tek başına veya endoskopik sinüs cerrahisinde yardımcı yöntem olarak güvenli ve başarılı bir şekilde kullanılmaktadır.

Kronik Sinüzitte, bıçaksız ameliyat seçeneği

Balon sinoplasti yöntemi nedir?

Yeni geliştirilen sistem sayesinde, kapalı sinüs yolu su ile şişirilen baloncuklarla açılarak sinüzitten kurtulmak mümkün hale geldi. “Balon sinoplasti” yöntemi ile sinüzitten kısa sürede kurtulmak ve aynı gün içerisinde taburcu olmak mümkündür. “Balon Sinoplasti” yöntemi adı verilen sistem, tıkalı koroner damarların balon ile genişletilmesi mantığının, sinüs kanallarına uygulanması şeklinde çalışıyor.

Kronik sinüzit neden olur? Kronik sinüzitin tek belirtisi baş ağrısı değil!

Eskiden sinüzit ameliyatları kesi yöntemiyle yapılıyordu. Hastalar ameliyatta ve sonrasında acı çekiyor ve kanamaları oluyordu. Yöntem ile hastanın kapalı olan sinüslerine gönderilen balonlar genişletilerek sinüs yolu açılıyor. Hem çok kısa sürede, hem kanamasız şekilde sinüzit ameliyatı gerçekleştirilmiş oluyor. Bu sistemle eskiden ameliyattan sonra uygulanan tamponlar da tarihe karışmış oldu. Kendiliğinden yok olan tamponlar yerleştiriliyor ve hastamız ameliyatın hemen ardından taburcu edilebiliyor. Çok kısa süren ameliyatta bıçak ve kesi olmaksızın hasta bir kaç saat içerisinde taburcu oluyor. Ayrıca geliştirilen yöntem, ameliyat sonrası kanamaları da ortadan kaldırıyor.

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla