Lavanta nedir, yağı nasıl kullanılır? Lavantanın faydaları

Kategori: Şifalı Bitkiler Print

LavantaLavanta, binlerce yıldır hastalıkların tedavisinde kullanılan çok amaçlı şifalı bir bitkidir. En belirgin özelliği kokusu ve rengi olan lavantanın bedeni ve zihni arındırdığına inanılır. Antik dönemlerden beri hoş aroması nedeniyle banyo sularına ve sabunlara karıştırılan bitki, günümüzde kozmetik alanında da yaygın olarak kullanılmaktadır. Yaprakları ve sapları sindirim sistemi hastalıklarına iyi gelen lavanta tıbbi amaçlı olarak üretilen şifalı bir bitkidir. Ayrıca zihinsel problemler, kaygı, uykusuzluk, depresyon, baş ağrısı, mide bulantısı, sivilce, diş ağrısı, cilt problemleri, mantar enfeksiyonları, saç dökülmesi ve yaraların tedavisinde de kullanılmaktadır. Yiyecek ve içeceklerde lezzet arttırıcı; eczacılıkta, parfüm ve kozmetik ürünlerinde koku maddesi olarak kullanılan çok amaçlı bir bitkidir.

Lavanta nedir?

Lavanta, Avrupa ve Akdeniz’e özgü ballıbabagiller ailesinden mor çiçekli bir bitkidir. Her toprakta yetişebilir ancak kireç bakımından zengin toprakları sever. Haziran, Temmuz aylarında çiçek açar. Kozmetik ve tıbbi kullanımları olan lavantanın çiçeklerinin sivri uçlarından damıtılarak uçucu yağı elde edilir ve bu yağ için birçok ülkede yetiştirilir. Sakinleştirici olan lavanta yağı antibakteriyel, antienflamatuar ve antioksidan etkilere sahiptir.

Yaygın olarak kullanılan lavanta yağı, çam, adaçayı ve hindistancevizi gibi birçok esansiyel yağ ile uyum sağlar. Son yıllarda mutfaklarda baharat olarak; bal ve çeşitli içeceklerde hoş aroması nedeniyle aranan bir tatlandırıcıdır.

Lavanta bitkisi ve tohumu nasıl kullanılır?

Lavanta az tohum verdiği için üretimi bitkinin kök ve sürgünlerinden yapılır. Lavantanın tohumundan uçucu yağı, suyu, kapsülü, macunu gibi bitkisel ilaçlar elde edilir.

Lavanta bitkisi

Lavantanın çok geniş bir kullanım alanı vardır

 

  • Lavanta çayı: Taze veya kuru lavantadan hazırlayacağınız çay baş ağrısına iyi gelir, sinirleri yatıştırır.
  • Lavanta banyosu: Rahatlatıcı etkiye sahip bu bitki 2-3 litre suda kaynatılarak süzülür, banyo suyuna eklenir.
  • Lavanta keseleri: Hoş koku vermesi ve güveleri uzak tutması için kurutulmuş lavantayı küçük keseler içinde giysi dolaplarına, çamaşırların arasına koyabilirsiniz.
  • Cilt temizleyici: Kaynatıp süzdüğünüz lavantanın suyunu soğuduktan sonra yüzünüze uygulayın. Cildinizi dezenfekte eder, sivilcelerden arındırır.
  • Oda spreyi: Toksik olmayan koku giderici olarak, lavantanın yağını su ile karıştırarak kullanabilirsiniz. Uykudan önce yatak odanızda dinlendirici bir atmosfer yaratmak için, çarşaflarınıza veya yastığınıza püskürtün. Aynı yöntemi banyonuza ve banyo havlularına da uygulayabilir ve kaynayan suya atarsanız evinize hoş bir koku yayar.
  • Doğal parfüm: İnsan vücudu üzerinde güçlü etkileri olan bu şifalı bitki, dünyadaki en sevilen kokuya sahiptir. Avuçlarınızın içine 2-3 damla lavanta yağı alıp ellerinizi ovuşturun ve boynunuza sürün. İnceltmek için bir sprey şişesine yarım fincan su ile birkaç damla lavantanın yağını ekleyin ve çalkalayın. Yüze ve saçınıza püskürteyin.

Karanfil nedir? Karanfilin faydaları nelerdir, yağı neye iyi gelir?

  • Dudak kremi: Lavanta yağı çatlamış, kurumuş dudakları nemlendirmek için harikadır.
  • Lezzet arttırıcı: Lavanta yağı et yemekleri ve salata soslarında harika bir lezzet arttırıcıdır. Tadı çok güçlü olduğu için az miktarda kullanmak gerekir. Tariflerinize 1-2 damla ekleyeceğiniz bu yağ, kakao, bal, limon, kızılcık, karabiber ve elmayla mükemmel şekilde eşleşebilir. Kokusu ve lezzeti harika olan taze lavantayı kurabiyelerde, pasta ve tatlılarda kullanabilirsiniz.
  • Lavanta aroması: Limonata, şurup ve soğuk içeceklere aroma olarak katılabilir.

Nane grubu bitkilere alerjik duyarlılığınız varsa lavanta yağı kullanırken dikkatli olun.

Lavanta çiçeğinin kullanımı ve faydası

  • Sakinleştirir: Lavantanın çayı stres hormonlarının seviyelerini azaltır, endişelerinizi hafifletir, bedeninizi ve zihninizi rahatlatır.
  • Uyku verir: Lavantanın yapraklarını ve çiçeklerini parmaklarınızın arasında öğütüp doğal bileşikleri açığa çıkararak kumaş keselerle yastığınızın altına koyabilirsiniz.
  • İltihap giderir: Kaynatıp süzdüğünüz lavanta çiçeklerini banyo suyunuza eklerseniz, lavantada bulunan antienflamatuar bileşenler iltihapların azaltılmasına yardımcı olur.
Lavanta çiçeği

Lavanta çiçeğinin çok faydalıdır

 

  • Cildi rahatlatır: Lavantanın çiçekleriyle doldurduğunuz bir sprey şişesini kuru ve tahriş olan cildinize püskürterek rahatlayabilirsiniz. Taze çiçek kokusu ferahlık verir.
  • Yaraları iyileştirir: Yaranın üzerine konulan ezilmiş lavanta yaprakları, antiseptik niteliğiyle hızlı bir iyileşme sağlar, enfeksiyon oluşmasını önler.
  • Kalbi korur: Kan basıncı ve kan damarları üzerindeki gerilimi azaltarak kardiyovasküler problemleri önleyebilir. Damar sertliği, felç, kalp krizi riskini azaltır. Lavanta çayı kanın pıhtılaşmasını önler, kolesterolü düşürür.

Lavantanın faydaları

  • Kepeği önler
  • Ruh halini dengeler
  • Enfeksiyonları önler
  • Doğum sonrası komplikasyonları azaltır
  • Kas spazmlarını önler
  • İdrar akışını uyarır
  • Sistit belirtilerini azaltır
  • Kan dolaşımını arttırır
  • Tansiyonu dengeler
  • Bağışıklığı arttırır
  • Kan basıncını dengeler
  • Güneş yanıklarını iyileştirir

Lavanta yağı nasıl kullanılır? Faydaları nelerdir?

Lavantanın yağı aromaterapide ve birçok aromatik preparat ve kombinasyonda faydalıdır. Jeller, losyonlar, sabunlar, bebek ürünleri dahil çeşitli formlarda bulunmaktadır. Dünyanın en popüler yağlarından biridir, meditasyon tekniklerinde yaygın olarak kullanılır.

Aromaterapide kullanılır

Lavantanın yağından gelen koku dinginlik sağlayarak stres ve kaygıyı azaltmaya yardımcı olur. Aromaterapistler birçok rahatsızlığı tedavi etmek için lavanta kullanmaktadır.

Kekiğin faydaları nelerdir? Kekik yağı neye iyi gelir?

Mantar enfeksiyonlarında etkilidir

Lavanta yağı mantar hücrelerinin zarlarını tahrip ederek antifungal dirençli enfeksiyonlarla mücadele edebilmektedir.

Cildi yeniler

Lavanta cildin yenileyen ve bağışıklık fonksiyonunu arttıran antimikrobiyal bileşiklere sahiptir. Egzama, sedef hastalığı gibi cilt bozukluklarının tedavisinde; yaraların, kesiklerin ve güneş yanıklarının iyileşmesini hızlandırmak için kullanılır. Yarım çay kaşığı lavanta yağı ve 3-5 damla hindistancevizi yağı karışımını etkilenen bölgeye günde 2 kez uygulayabilirsiniz.

Yaşlanma belirtilerini azaltır

Lavantanın yağının antioksidan özellikleri yaralardan, alerjik reaksiyonlara, akne ve yaşlılık lekelerine kadar çeşitli cilt problemlerini iyileştirebilir, yaşlanma belirtilerini azaltabilir. Sağlıklı bir cilt için 3-4 damla lavanta yağı ve yarım çay kaşığı hindistancevizi yağı karışımıyla yüzünüze duştan sonra ve yatmadan önce masaj yapabilirsiniz.

Akne tedavisinde etkilidir

Uzmanlara göre, lavantanın yağı akne tedavisinde en yararlı yağlardandır. Taşıyıcı bir yağa az miktarda bu şifalı yağdan eklenmesi, rahatlama ve iyileşme potansiyelini büyük ölçüde arttırır.

Endişeyi azaltır

Lavanta yağı sinirler için sakinleştirici bir kokuya sahiptir. Araştırmalar farklı anksiyete bozuklukları olan hastalarda endişe azaltıcı etkiye sahip olduğunu gösteriyor. Bu nedenle depresyon, kaygı bozukluğu ve duygusal stres tedavisinde yardımcı olabilir.

Çörek otu nedir? Faydaları nelerdir? Hangi hastalıklara iyi gelir?

Ameliyat öncesi stres ve TSSB (Travma sonrası stres bozukluğu) semptomlarını azaltır. Lavantanın yağıyla kulaklarınızın arkasına ve şakaklarınıza masaj yapabilirsiniz.

Ağrıyı hafifletir

Araştırmalar lavanta yağının operasyon sonrası ağrıların azaltılmasında doğal bir ağrı kesici olduğunu göstermiştir. Bu yağ ile düzenli masaj kas ağrıları, romatizma, burkulmalar, sırt ve bel ağrısı gibi çeşitli ağrı türleri için mükemmel bir çaredir.

Adet öncesi sendromda yardımcıdır

Araştırmalar, lavanta aromaterapisinin adet öncesi duygusal belirtileri hafifletebileceğini göstermiştir. Lavanta yağı solunduğunda, adet sancılarının önemli ölçüde azaldığı görülmüştür. Aynı zamanda bu yağ banyo sularına eklenerek doğum sonrası ağrı ve depresyonun azaltılması sağlanabilir.

Migreni hafifletir

Lavanta yağı gerginliği azaltıp rahatlama sağladığı için baş ağrısında kullanılan en iyi yağlardan biridir. Çalışmalarda 15 dakika boyunca lavantanın yağını soluyan migren hastalarında ağrıda önemli bir azalma olduğu görüldü. Üst dudak üzerine sürülen 2-3 damla yağın solunması migren ağrısını azaltarak ağrının yayılmasını önleyebilir.

Lavanta ağrı

Lavanta, migren ağrılarını hafifletir

Böcekleri uzaklaştırır

Lavantanın yağının kokusu, sivrisinek, tatarcık ve güve gibi birçok türde böceği uzaklaştırır. Cildinizin açıkta kalan kısmına  sürerseniz tahriş edici ısırıkları önlemiş olursunuz. Antiseptik özellikleri böcek ısırıklarının, arı sokmalarının neden olduğu acı ve kaşıntıyı azaltabilir.

Uyku bozukluklarında etkilidir

Araştırmalar yastıklara yerleştirilen lavanta yağının uykuya geçişi kolaylaştırdığını göstermiştir. Sakin ve huzurlu bir his için boynunuza, göğsünüze ve şakaklarınıza 3-5 damla sürebilirsiniz. Banyo suyuna 15 damla lavantanın yağı ve 1 bardak Epsom tuzu ekleyerek yıkanmak, vücudu rahatlatarak iyi bir gece uykusu sağlayabilir.

Solunum problemlerinde kullanılır

Lavanta yağı boğaz enfeksiyonu, grip, öksürük, astım, bronşit gibi çeşitli solunum problemleri için kullanılmaktadır. Balgamı gevşeterek tıkanıklığı giderebilir. Boyun, göğüs ve sırt derisine uygulanabilir.

Saç kaybını önler

Bitler ve sirkeler üzerinde etkilidir, saç dökülmesi ve saçkıran tedavisinde kullanılır. Kellik için önleyici bir tedbir olabilir. Araştırmalarda lavanta yağı, kekik, biberiye ve sedir ağacı yağları karışımı 7 ay boyunca saç derisine uygulandığında saç dökülmesini önemli ölçüde azaltabildiği gözlemlendi.

Kanser tedavisinde yardımcıdır

Araştırmalar, lavanta yağı kullanan aromaterapinin kanser tedavisinin yan etkilerini hafifletebildiğini göstermektedir. Lavanta, koku reseptörlerine beynin ruh halini etkileyebilecek mesajlar gönderebilir ve hastaların stres, bulantı, kronik ağrı ve depresyonla başa çıkmalarına yardımcı olabilir. Bağışıklık sistemini uyardığı, uykuyu düzenlediği ve stresle savaştığı için tedaviyi destekleyebilir. Kas veya enjeksiyon ağrıları için, etkilenen bölgeye 2-3 damla lavanta sürülebilir.

Mideyi rahatlatır

Lavanta yağı safra üretimini uyararak mide ağrısı, kolik, kusma ve ishalin tedavisine yardımcı olur. Seyahat sırasında mide bulantısını yatıştırmak için giysilerinize veya şakaklarınıza lavanta yağı sürün.

Beyin fonksiyonunu destekler

Lavanta yağının, nörolojik hasara karşı koruma sağlama becerisi Alzheimer ve bunama için doğal bir tedavi olabilir. Araştırmalar lavanta buharının solunmasının beyin oksidatif stresini önlemeye ve bilişsel bozukluğu iyileştirmeye yardımcı olduğunu göstermektedir. Sinir sistemini lavanta yağıyla desteklemek için şakaklara ve boynun arkasına uygulayın.

Lavanta çayı nasıl yapılır?

Evinizde lavanta yetiştiriyorsanız, çay için bir miktar kurutup saklayabilirsiniz. Çiçekler tamamen açmadan toplayın, demetler halinde gölgede baş aşağı asın, 2 ila 4 hafta arası kurutmak için yeterlidir. Sapları elinizle ovuşturarak tomurcuklarını dökebilirsiniz.

Nanenin faydaları nelerdir? Nane limon neye iyi gelir, nasıl yapılır?

Lavanta çayı yapmak için; 4 tatlı kaşığı taze veya bir çay kaşığı kurutulmuş lavanta tomurcuklarının üzerine 2 bardak kaynamış su ilave ederek 5 dakika demlenmeye bırakın. Dilerseniz 1 tatlı kaşığı bal katabilir veya papatya, melisa çayları ile karıştırabilirsiniz.

Lavanta çayının faydaları

Baş ağrısı ve migren

Sinir sistemi üzerinde etkili olan lavanta kalp ve damarlardaki gerginliği azaltarak rahatlama sağlar. Uçucu yağlar kaynatıldığında serbest kalarak sakinleştirici etki gösterir ve ağrıların azaltılmasında yardımcı olur. Analjezik etkili olan çay bedeni ve zihni ağrılı uyaranlara karşı daha az duyarlı hale getirir.

Hazımsızlık ve sindirim sorunları

Araştırmalar lavanta çayının antispazmodik özelliğinin bağırsak gazı, mide bulantısı, kusma gibi sorunlara yardımcı olabileceğini göstermiştir. Hazımsızlık, kabızlık, şişkinlik veya krampları önleyerek midenizi rahatlatır, bağırsaklarda zararlı bakterileri azaltır.

Cilt sorunlarına ve sivilceye faydası

Lavantada bulunan antioksidanlar vücuttaki serbest radikalleri nötralize edebilirler. Serbest radikaller kronik hastalığa, erken yaşlanma belirtilerine, kırışıklıklara ve iltihaplanmaya neden olabilir. Lavanta çayı bu semptomları hafifletebilir, cildinizin genç görünmesini sağlayabilir. 15 gün boyunca akşam yatmadan önce içilen bir bardak lavanta çayı sivilcelerin tedavisinde oldukça etkilidir.

Saç dökülmesi

Lavanta çayını saçınıza uygulayabilir veya akşamları yatmadan önce içebilirsiniz. 3 su bardağı kaynayan suya 1 tutam lavanta ekleyip 10 dakika demledikten sonra süzün. Ilıdıktan sonra temiz saça uygulayın, yarım saat bekleyin, su ile durulayın. 2 ay boyunca devam edin. Veya 15 gün boyunca akşamları yatmadan önce için. 10 gün ara verip tekrar 15 gün devam edin. Bir süre sonra saç dökülmesinde önemli ölçüde azalma görülecektir.

Uykusuzluk ve strese etkisi

Lavanta çayının yatıştırıcı nitelikleri, kronik stres ve kaygı bozukluklarında rahatlama sağlar. Stres hormonlarını dengeleyerek zihinsel yorgunluğun önlenmesinde yardımcı olur. Gece yatmadan önce içilen lavanta çayı sinir sistemi üzerinde etki ederek gevşemenizi ve rahat bir uyku uyumanızı sağlayacaktır.

Lavanta çayı aşırı miktarda tüketildiğinde istenmeyen etkilere neden olabilir. Reçeteli bir ilaç kullanıyorsanız mutlaka doktorunuza danışın.

Lavanta çayı karaciğeri temizler mi?

Lavantanın antioksidan özelliği, karaciğerin yenilenmesi, güçlenmesi ve toksinlerden arınmasına yardımcıdır. Lavanta kalsiyum, demir, A vitamini gibi insan sağlığı üzerinde etkili olan besinler içerir. İçeriğindeki bileşikler karaciğer yetmezliğine karşı beslenme desteği sunması ve sağlıklı çalışmasına etkisi açısından önemlidir.

Lavanta çayı siroz hastalığının ilk aşamasında, Hepatit B ve C hastalıklarında destekleyici kür olarak kullanılabilmektedir. Bağışıklık sistemini güçlendirerek virüslerin çoğalmasını önleyebilir. Karaciğer yağlanmasına ve kemoterapiye bağlı olarak yükselen karaciğer enzim değerlerinin düşürülmesinde yardımcı olur.

Lavantanın yan etkileri ve zararları

  • Diyabet hastalarına önerilmez.
  • Hassas ciltlerde tahriş ve döküntü gibi alerjik reaksiyonlara neden olabilir.
  • Aşırı kullanımı mide bulantısı, ateş, baş ağrısı ve ciltte iltihaba neden olabilir.
  • Lavanta yağının yutulması, görme ve nefes darlığı, kusma ve ishale neden olabilir
  • Lavanta yağının aşırı kullanımı erkeklerde anormal meme büyümesine yol açabilir.
  • Hamilelerde hormon seviyelerini etkileyebileceği için düşük riski oluşabilir.
  • Sinir sistemini yavaşlattığı için ameliyattan 2 hafta önce lavanta kullanımı bırakılmalı
  • Uyku ilaçlarıyla, antidepresanlarla, hipertansiyon ilaçlarıyla, kolesterol ilaçlarıyla ve kan inceltici ilaçlarla birlikte kullanılmamalıdır.

Kaynaklar
1- What Lavender Do for You
2- All about lavender
3- Benefits Of Lavender Oil

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla