Melisa (oğul) otunun faydaları nelerdir? Melisa çayı nasıl hazırlanır?

Kategori: Şifalı Bitkiler Print

Melisa otu, sakinleştirici özelliğiyle bilinen limon kokulu şifalı bir bitkidir. Eski çağlardan beri özellikle ruhsal sorunların yatıştırılmasında kullanılmaktadır. Ayrıca hafıza ve öğrenme yetisini olumlu etkilediği bilinmektedir. Özellikle sınavlara hazırlanan öğrencilere konsantrasyonun artırılması ve stresin azaltılması için önerilir. Depresyon, demans (bunama) ve Alzheimer hastalığına olumlu etkileri olduğuna dair bilimsel çalışmalar mevcuttur. Ayrıca uykusuzluk, endişe, migren ve diyabet gibi sağlık sorunlarının tedavisinde ve adet sancılarını önlemede kullanılır. Soğuk algınlığına da iyi gelen Melisa bitkisinin yapraklarından çayını hazırlamak ise son derece kolaydır.

Melisa otu nedir?

Melisa otu Doğu Akdeniz ve Batı Asya’ya özgü nanegiller ailesinden antioksidan, antiviral ve antimikrobiyal özelliklere sahip şifalı bir bitkidir. Ülkemizde yaygın olarak yetişen melisa, ilk çağlardan beri arıları hastalıklardan koruyup oğul çıkarmaları için kovanların arkasına konulduğundan oğul otu olarak da bilinir. Alternatif tıpta taze, kurutulmuş ve yağ formlarında sıkça kullanılır. Yaprakları çiçeklenmeden önce toplanır çünkü çiçeklendikten sonra kendine özgü limon kokusunu yitirir ve artık tedavi amaçlı kullanılamaz.

Melisa otu yapraklarından ve beyaz sarı çiçeklerinden esansiyel yağ elde edilir. Kuru veya taze melisa yapraklarının sağlığa faydaları aynıdır ve sadece kuru melisa daha uzun süre bozulmadan 1 yıl muhafaza edilebilir. Bunun için kurutulmuş melisa yapraklarını ağzı kapalı cam bir kavanoza koyup loş, serin ve kuru bir ortamda saklayın.

Melisa otu besin değeri

Melisa, A ve C vitamini, folik asit, potasyum, kalsiyum, demir, çinko, lif ve tanen açısından zengindir. Ayrıca flavonoidler (insan vücudunda antioksidan işlevini yürüten bitkisel besin maddesi grubunun genel adı) bakımından doyurucudur.

Melisa otunun faydaları

Stresi ve kaygıyı azaltır

Melisa otunun stres belirtilerini yatıştırdığı, rahatlamaya yardımcı olduğu bilinmektedir. 2004 yılında yapılan bir çalışmada, melisa otunun laboratuvar kaynaklı psikolojik stresin olumsuz duygudurum etkilerini azalttığı bulunmuştur. Melisa otu kullanan katılımcılar, dinginlik hislerinin arttığını ve uyanıklık durumunda azalma olduğunu belirtmişlerdir.

Isırgan otu nedir; neye iyi gelir? Isırganotu çayının faydaları

Nasıl kullanılır: Günde iki kez kapsül formunda 300 miligram (mg) melisa otu alın. Stresin akut ataklarında tek bir doz 600 mg da alabilirsiniz.

Bilişsel işlevi artırabilir

2014 yılında yapılan bir çalışmada melisa otu içeren gıdaların ruhsal ve bilişsel etkileri incelenmiştir. Melisa otu, doğal veya yapay tatlandırıcılar ile birlikte bir içeceğin ve yoğurdun içine karıştırılmıştır. Katılımcılardan hafıza, matematik ve konsantrasyonla ilgili bilişsel görevler yapmaları istenmiştir. Melisa otu içen katılımcıların içmeyenlere göre daha iyi performans gösterdiği bulunmuştur. Ama yine de ek çalışmalara ihtiyaç vardır.

Nasıl kullanılır: Günde üç kez 300 ila 600 mg melisa otu kapsülü alabilirsiniz.

Uykusuzluğa iyi gelir

Melisa otunu kediotu ile birleştirmek, uykusuzluğun giderilmesine yardımcı olabilir. 2006 yılında yapılan bir çalışmada karma doz alan çocukların uykusuzluk sorunlarında % 70 ila % 80 oranında iyileşme yaşadıkları bulunmuştur. Hem araştırmacılar hem de ebeveynler, melisa otunu iyi ya da çok iyi bir tedavi olarak gördüklerini belirtmişlerdir.

Nasıl kullanılır: Yatmadan önce kediotu ve melisa otu ile demlenmiş bir fincan çay içilir.

Uçuk (Herpes simpleks virüsü) tedavisine yardımcı olabilir

Uçuğun ilk belirtisini farkettiğinizde melisa yağını topikal olarak uygulayabilirsiniz. 1999 yılında yapılan bir çalışmaya katılan gruplardan biri, beş gün boyunca günde dört kez uçuk çıkan alana melisa otu kremi, diğer grup ise plasebo ürünü uyguladılar. Araştırmacılar, melisa otu kremini kullanan katılımcıların daha az semptom yaşadıklarını ve kullanmayanlardan daha hızlı iyileştiklerini buldular.

Nasıl kullanılır: Etkilenen bölgeye günde birkaç kez melisa otu kremi uygulayın. Kremi uçuklu bölgeye uygulamadan önce önkolun iç kısmına sürün. 24 saat içinde herhangi bir tahriş veya iltihapla karşılaşmazsanız, kullanılması güvenli demektir.

Melisa otunun cilt ve saç sağlığına faydaları

  • Cilt yaralarının iyileşmesini hızlandırır ve akne gibi cilt sorunlarına iyi gelir.
  • Kırışıklıkları azaltır ve cildi canlandırır.
  • Dudak bakımında kullanılabilir.
  • Yaprak ve tomurcuklarından hazırlanan tonikle cilt bakımı yapılabilir.
  • Saç dökülmesi ve kellik problemleri için kullanılır.
  • Solgun ve yıpranmış saçları güçlendirir.

Sindirime yardımcı olur

Sık karın ağrısı, bulantı ve hazımsızlık sorunu yaşıyorsanız ya da dispepsi (mide fesadı) problemi hayatınızı zorlaştırıyorsa melisa otu size yardımcı olabilir. 2010’da yapılan küçük bir çalışmada, fonksiyonel bir dispepsi üzerine, melisa otu içeren soğuk tatlıların sindiri kolaylaştırdığını ve mide rahatsızlıklarını rahatlattığını bulunmuştur.

Karabaş otunun faydaları neledir? Karabaş otu çayı nasıl hazırlanır?

Nasıl Kullanılır: Hazımsızlık için; 2,5 litrelik bir şişeye 50 gr. çekilmiş ceviz, 200 gr. kişniş, 5 gr. tarçın, 3 gr. tane karanfil ve bir tutam melisa yaprağı koyun. Bu karışımı her gün çalkalayın. Bir hafta sonra suyu ince bir tülbent yardımıyla süzüp yarım litre daha su ekleyin ve 1 gün daha bekletin. Her gün bir kaşık içmek hazımsızlığınızı giderecektir.Mide bulantısı için ise ilk başladığı anda bir bardak melisa çayı için.

Adet ağrılarını azaltır

Melisa otunun adet kramplarını ve adet öncesi sendromunu (PMS) hafiflettiğini gösteren araştırmalar vardır. 2015 yılında yapılan bir araştırmada, 100 liseli kız çocuğunda krampların yoğunluğunu azaltmada melise otu etkisi araştırıldı. 3 ayın sonunda melisa otu alan grubun semptomlarında belirgin bir azalma olduğu belirlendi.

Melisa bitkisi

Melisa bitkisi hoş kokulu yeşil yapraklıdır

Nasıl kullanılır: En iyi sonucu alabilmek için günde 1200 mg melisa otu kapsülü alın. Böylece bitki, adet öncesi sendromlarınız başlamadan çok önce vücut sisteminize girecektir. Kullanmaya devam ettiğinizde belirtilerinizin azaldığını göreceksiniz. Ama yine de kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın.

Baş ağrısını hafifletir

Melisa otu, özellikle stres sebebiyle meydana gelen baş ağrısını tedavi etmede de yararlı olabilir. Rahatlatıcı özellikleri ile kasların gevşemesine ve gerginliğin azalmasına yardımcı olur. Aynı zamanda, baş ağrısına katkıda bulunabilecek daralmış kan damarlarını açmaya ve rahatlamaya da yardımcı olabilir.

Lavanta nedir, yağı nasıl kullanılır? Lavantanın faydaları

Nasıl kullanılır: Tekrarlayan baş ağrıları yaşıyorsanız, günde üç kez 300 ila 600 mg melisa otu kullanılabilir. Böylece baş ağrısının başlamasına da engel olabilirsiniz.

Diş ağrısını azaltmaya yardımcı olur

Melisa otunun ağrı giderici özellikleri, diş ağrısını hafifletmek için ideal bir seçim olabilir. Rahatlatıcı etkisinin yanında iltihaplanmayı da azaltabileceği düşünülmektedir.

Nasıl Kullanılır: Melisa yağını önce jojoba yağı ya da hindistan cevizi yağı ile seyreltin ve etkilenen bölgeye pamuklu çubukla uygulayın.

Melisa otu nasıl kullanılır?

Melisa otunun yaygın kullanım alanları şunlardır:

  • Tek başına ya da papatya, sarı kantaron gibi şifalı bitkilerle birlikte çayı yapılabilir.
  • Taze yaprakları özellikle yazın soğuk içeceklere katılabilir.
  • Yaprakları çorbalara, balık yemeklerine, pilavlara ve meyve salatası gibi salata çeşitlerine eklenebilir.
  • Banyo suyuna katılarak rahatlatıcı etkisinden faydalanılabilir.
  • Yaprakları ezilip macun haline getirilerek böcek ısırıklarına karşı tedavi edici olarak kullanılabilir.
  • Aromatik tedavide kullanılabilir. Melisa yağının kokusu ruhsal ve zihinsel açıdan rahatlama sağlarken ortamın hoş kokmasını da sağlar. Yoga ve meditasyon gibi aktiviteler sırasında konsantrasyonu yükseltir.
  • Fesleğen, badem, bergamot, zencefil, lavanta, papatya, gül ve biberiye yağları ile hoş kokulu karışımlar oluşturulup oda parfümü olarak da kullanılabilir.
  • Gıda sektöründe, alkollü ve alkolsüz içecekler, şekerleme, fırınlanmış ürünler, jelâtin, puding ve dondurulmuş süt tatlılarını tatlandırmak için yağı ve özü kullanılır.
  • Kozmetik sektöründe kullanımı yaygındır. Ayrıca yağı vücut losyonu ve kremlere katılarak kullanılabilir.

Melisa yağının kullanımı

Melisanın esansiyel yağı taze tomurcukları, yaprakları ve dalları damıtılarak elde edilir. Haricen kullanıldığı gibi yaklaşık 1-2 damla suyla karıştırılarak da içilebilir.

  • Suyla karıştırılarak içilmesi, hafif ve orta derece Alzheimer hastalığının belirtilerinin azalmasına yardımcı olur.
  • Glioblastoma multiforme (kötü huylu beyin tümörü) için de yararlıdır.
  • Bakteri ve mantar önleyici özelliklere sahip olduğundan egzama, akne ve ufak yaraların doğal yolla tedavisinde kullanılır.
  • Kokusu ruhsal ve zihinsel açıdan rahatlama sağlarken içinde bulunan ortamın hoş kokmasını da sağlar.

Melisa yağı oda sıcaklığında ve kuru yerde muhafaza edilmelidir. Hassas ciltlerde uygulamadan önce Hindistan cevizi veya jojoba yağı ile seyreltilmelidir.

Melisa yağı

Melisa yağı sağlık için pek çok şekilde kullanılabilir

Melisa otu kürü

Melisalı buhar banyosu

Bir kaba yaklaşık bir litre su koyup içine bir avuç dolusu melisa çiçeği ve yaprağı atarak kaynatın. Ardından suyun buharına yüzünüzü 10 dakika boyunca tutup buhar banyosu yapın.

Cilt bakım toniği

Bir su bardağı kaynar suya bir avuç melisa koyun. Ağzını kapatıp 5 dakika daha kaynatıp 20 dakika dinlenmeye bırakın ve sonra süzün. Hazırladığınız toniğe batıracağınız pamukla cildinizi hafifçe bastırarak temizleyin. Hassas bir cilde sahipseniz cildinizin kızarmasını ya da kaşınmasını önlemek için Hindistan cevizi yağıyla seyreltin.

Buhar banyosunun ardından hazırladığınız tonikle cildinizi temizlemeniz kırışıkların azalmasına büyük oranda katkı sağlar.

Melisa otu saç maskesi

1 tatlı kaşığı melisa yağını 5-6 damla badem ve Hindistan cevizi yağıyla karıştırıp kuru saçlara masaj yaparak sürün. Yaklaşık 20 dakika bekledikten sonra yıkayabilirsiniz.

Dudak bakımı

Çatlayan dudaklara 1 damla melisa yağı ile Hindistan cevizi yağını karıştırıp sürebilirsiniz. Ayrıca;

  • Zona hastalığının tedavisinde 2 çay kaşığı melisa yaprağını kaynatıp lapa kıvamına getirin. İçine 1 çay kaşığı zeytinyağı ilave edip karıştırın ve ağrılı bölgeye uygulayın.
  • Mide ve safra kesesi sorunları için 2 çay kaşığı melisa, nane ve papatyayı 2 bardak kaynar suya ekleyip demlenmeye bırakın ve yemeklerden önce için.
  • Kalp rahatsızlıklarında bir tutam karabaş otunu bir tatlı kaşığı melisa yaprağı ile karıştırarak çay olarak tüketin.
  • Kanı temizlemek için bir tutam rezene ile bir tatlı kaşığı melisa yaprağı ile karıştırarak çay olarak tüketin.
  • Astım ve nefes darlığı için bir tutam sinir otu ile bir tatlı kaşığı melisa yaprağı ile karıştırarak çay olarak tüketin.
  • Kas ağrılarını dindirmek için bir demet melisa bitkisini kaynatıp süzün, sonra vücudunuza sürün. Bu suyu ter kokularını gidermek için de kullanabilirsiniz.
  • Selülit tedavisi için 25 gr. melisa yağı, 25 gr. okaliptüs yağı, 25 gr. adaçayı, 15 adet dövülmüş aspirin ve 10 adet limonun suyunu karıştırın ve masaj yaparak selülitli bölgelere uygulayın.

Şerbetçi otu nedir, nasıl kullanılır? Sağlığa faydaları nelerdir?

Melisa otu kapsülü

Besin takviyesi olarak kullanabileceğiniz melisa bitkisinin kapsüllerini eczanelerde bulabilirsiniz. Stresi azaltmak, kaygıyı ve şiddetli baş ağrısını gidermek, bilişsel işlevleri arttırmak için günde 2 kez kapsül formunda 300 mg kullanabilirsiniz. Stresin ve kaygının akut ataklarında tek bir doz 600 mg alabilirsiniz. Adet sancıları için kullanılacaksa günde 1200 mg düzenli olarak alınabilir. Ancak kullanmadan önce herhangi bir sorun yaşamamak adına mutlaka doktorunuza danışın.

Melisa çayı nasıl yapılır?

Taze yapraklar çay için en iyisidir ancak kurutulmuş yapraklar da kullanılabilir. Bir fincan su kaynatıldıktan sonra bir tatlı kaşığı melisa yaprağı ilave edilip 5-10 dakika demlemeye bırakılır. Demleme süresini uzatırsanız çayın tadı acılaşacaktır. Süzdükten sonra isterseniz balla tatlandırarak içebilirsiniz. Uykusuzluk için melisa çayı yatmadan 20 dakika önce içilmelidir. Günde en fazla üç fincan tüketilmelidir. Soğuk algınlığına iyi geldiğinden kış çayı olarak bilinen melisa çayını ferahlamak amacıyla sıcak yaz günlerinde içilebilir.

Buzlu melisa çayı tarifi: Yarım litre suyu kaynattıktan sonra 1 tatlı kaşığı melisa yaprağı, 1 çay kaşığı nane ve 1 çay kaşığı papatya ilave edip 10 dakika demlenmeye bırakın. Süzerek sürahiye aktarın ve buzdolabında bekletin. İçerken balla tatlandırıp 1-2 buz ilave edebilirsiniz. Çayı 2 gün buzdolabında muhafaza edebilirsiniz.

Melisa otu sarı kantaron ile birlikte demlenerek tüketildiğinde uykusuzluk ve huzursuzluk problemi üzerinde çok daha etkili olur.

Melisa çayı zayıflatır mı?

Melisa bitkisi içerdiği yağ yakıcı moleküller sayesinde kilo almanızı engelleyebilir. Melisa çayını biberiye, nane, limon veya mate yaprağı gibi bitkilerle birlikte demleyerek karışım halinde tükettiğinizde etkisi artar.

Melisa otunun yan etkileri

Melisa bitkisinin toksik etkisi çok azdır. Ancak aşırı miktarda ve çok sık kullanılırsa olası yan etkileri şunlardır:

  • Baş ağrısı ve baş dönmesi
  • Ağrılı idrara çıkma
  • Artan vücut ısısı
  • Mide bulantısı ve kusma
  • Dikkat dağınıklığı
  • Yorgunluk
  • Karın ağrısı
  • Hırıltılı solunum
  • Cilt tahrişi
  • Alerjik reaksiyon

Kimler melisa otu kullanmamalı?

  • Göz tansiyonu (glokom) hastalığınız varsa melisa yağı kullanmayın. Ayrıca tahrişe neden olabileceği için göz ile temas etmemelidir.
  • Melisa çayı diyabetli kişilerde kan şekeri düzeylerini düşürebilir. Düşük kan şekeri (hipoglisemi) riskiniz varsa kullanmayın.
  • Melisa bitkisinin tiroid fonksiyonunu değiştirebileceği, tiroid hormon düzeylerini azaltabileceği ve tiroid hormon replasman tedavisine müdahale edebilir. İyot eksikliğine bağlı troid sorunu olan kişilerin dikkat etmesinde fayda vardır.
  • Karaciğer hastalığı olanların melisa çayı tüketmeden önce doktora danışmalarında fayda vardır.
  • Mide ve onikiparmak bağırsağı ülseri olanlar doktora danışmadan kesinlikle kullanmamalıdır.
  • Glokom ilaçları, tiroid ilaçları, barbitüratlar, sedatif ilaçlarla birlikte kullanılmamalıdır.
  • Melisa bitkisi bazı bünyelerde alerjik etki yaratabilir. Bu nedenle hindistan cevizi gibi bir yağla seyreltilip birlikte kullanılmalıdır.
  • Hamile ve emziren kadınlar ile bebek ve çocuklar kullanmamalıdır.

Melisa gibi şifalı bitkiler tedavi amaçlı kullanılmadan önce mutlaka doktora danışılmalıdır.


Kaynaklar ve Referanslar: 1- Benefits of Lemon Balm, 2- Melissa officinalis, 3- Benefits of Melissa Essential Oil

YAZIYI PAYLAŞ


Araç çubuğuna atla